X
تبلیغات
بهداشت

بررسی علت خستگی مفرط ، سستی ،خواب آلودگی و بی حوصلگی و راه های غلبه بر آن

ضعف‌ عمومی‌ یک‌بیماری‌ نیست‌ بلکه‌ یک‌ شکایت‌ است‌و می‌تواند شکایت‌ آغازین‌ هر بیماری‌باشد. برخورد صحیح‌ و مناسب‌ کادر پزشکی با بیماری‌ که‌ با این‌ شکایت‌ به‌ درمانگاه‌ مراجعه‌ می‌کند موجب‌جلوگیری‌ از صرف‌ وقت‌ و هزینه‌ ومراجعه‌ بی‌مورد به‌ پزشکان گوناگون‌ می‌شود،بخصوص‌ در جاهایی‌ که‌ دسترسی‌ به امکانات تخصصی ‌‌ آسان‌ نیست‌ باعث‌ می‌شود که‌بیمار سریعتر به‌ پزشک‌ یا متخصص ارجاع‌ داده‌شود تا از عوارض‌ تأخیر در درمان‌مصون‌ بماند.

خستگی‌ یکی‌ از شایع‌ترین‌نشانه‌هایی‌ است‌ که‌ بیمار به‌ خاطر آن‌به‌ پزشک‌ و مراکز بهداشتی‌ درمانی‌مراجعه‌ می‌نماید. خستگی‌ احساسی‌است‌ که‌ توسط بیمار و به‌ صور مختلف‌از جمله‌: بی‌حالی‌، کسالت‌ و زود خسته‌شدن‌، فقدان‌ انگیزه‌ و نیرو، ازدست‌دادن‌ میل‌ و علاقه‌ به‌ کارهای‌روزمره‌ شادابی‌ کم‌ یا احساس‌ یأس‌ وناامیدی‌ بیان‌ می‌شود; همچنین‌ به‌صورت‌ احساس‌ باطنی‌ ضعف‌ و میل‌شدید به‌ استراحت‌ یا خوابیدن‌ نیز بیان‌می‌گردد.

علت خستگی مفرط و راه های غلبه بر آن ها :

۱- خواب ناکافی

یکی از شایع ترین دلایل خستگی، کم خوابی است. بنابر آمار موسسه ملی سلامت آمریکا، ۷۰ میلیون نفر از آمریکاییها از کمبود خواب مزمن رنج می برند.

راه حل: هر شب ۷ الی ۸ ساعت بخوابید.
۲- قطع تنفس در خواب (Sleep Apnea)

بعضی افراد با این که شبانه ۸ ساعت یا بیشتر هم می خوابند، باز هم در طول روز خسته اند. Sleep Apnea در واقع قطع موقتی تنفس در خواب است که مدت چندین ثانیه طول می کشد. هر بار که شما دچار این حالت می شوید برای لحظاتی از خواب بیدار می شوید و ممکن است خود شما هم از این بیدار شدن های کوتاه اطلاعی نداشته باشید.

راه حل: در صورت اضافه وزن، وزن خود را کم کنید، سیگار را ترک کنید.
۳- غدای ناکافی

تغذیه ناکافی هم یکی دیگر از دلایل خستگی است. همچنین خوردن غذاهای اشتباه! می تواند چنین مشکلی ایجاد کند. اگر شما روز خود را با خوردن شیرینیجات شروع می کنید، گلوکز خون شما به سرعت افزایش می یابد و به همان سرعت نیز پایین می آید در نتیجه شما پس از مدت کوتاهی احساس کسالت و خستگی می کنید.

راه حل: همیشه یک صبحانه کامل بخورید. سعی کنید صبحانه شما شامل پروتئین و کربوهیدرات های کمپلکس باشد مانند تخم مرغ و غلات. این ترکیب غذایی یک منیع انرژی است که به تدریج در اختیار سلول های بدن شما قرار می گیرد.
۴- کم خونی (Anemia)

آنمی یکی از دلایل خستگی در خانم هاست و زمانی اتفاق می افتد که اکسیژن کافی توسط گلبول های قرمز در اختیار سلول های بدن قرار نمی گیرد. آنمی با یک تست خون ساده قابل تشخیص است.

راه حل: درمان آنمی به علت ایجاد کننده آن بستگی دارد. مثلا آنمی کمبود آهن(Iron Deficiency Anemia) با کمک مکمل غذایی آهن یا غذاهای دارای آهن مانند گوشت، جگر، لوبیا و … درمان می شود.
۵- افسردگی

افسردگی علاوه بر اینکه بر روی روان اثرات سوء می گذارد، بلکه باعث اختلالات فیزیکی مانند خستگی، سردرد و بی میلی جنسی می شود. اگر به مدت ۲ هفته یا بیشتر به این علایم دچار شدید، احتمالا به افسردگی دچار شده اید.

افسردگی به خوبی به روان درمانی و دارو پاسخ می دهد. برای درمان حتما به پزشک مراجعه کنید.
۶- کم کاری تیروئید (Hypothyroidism)

تیروئید یکی از غدد درون ریز بدن است که در گردن و جلوی حنجره واقع شده است. این غده متابولیسم و سوخت و ساز بدن را کنترل می کند. هنگامی که فعالیت این غده کم می شود شما دچار خستگی و کسالت می شوید.

راه حل: یک تست خون می تواند کم بودن هورمون های تیروئید شما را تایید کند. هورمون های سنتتیک که توسط پزشک شما تجویز می شوند به راحتی متابولیسم بدن شما را به حالت عادی بر می گردانند.
۷- خوردن کافئین زیاد

همه ما می دانیم که خوردن کافئین باعث افزایش هوشیاری و تمرکز می شود. اما محققان به این نتیجه رسیده اند که خوردن مقادیر زیاد مواد غذایی حاوی کافئین ممکن است باعث ایجاد خستگی شود.

راه حل: از خوردن قهوه، چای، شکلات و داروهای حاوی کافئین به مقدار زیاد پرهیز کنید.
۸- عفونت پنهان مجرای ادرار

معمولا عفونت مجرای ادرار با علائمی چون سوزش ادرار و احساس ادرار فراوان داشتن شناخته می شود. اما این عفونت بعضی وقت ها هیچ علامتی غیر از خستگی ندارد.

راه حل: یک تست ادرار می تواند وجود یا عدم وجود این عفونت را تایید کند. با پزشک خود مشورت کنید. این عفونت وخستگی ناشی از آن به راحتی در عرض یک هفته از بین می رود.
۹- دیابت

در افراد دیابتی گلوکز در خون باقی می ماند و توسط سلول ها استفاده نمی شود و به انرژی تبدیل نمی شود.در نتیجه بدن به کمبود انرژی و خستگی دچار می شود. برای آگاهی از علائم دیابت به این پست مراجعه کنید.

راه حل: برای تایید ابتلا یا عدم ابتلا به دیابت به پزشک مراجعه کنید. این بیماری نیز قابل کنترل است.
۱۰- بیماری های قلبی

بیماری های قلبی خصوصا در سنین بالا باعث ایجاد خستگی حتی در حین انجام کارهای ساده روزانه می شوند.

راه حل: مشورت با پزشک و استفاده مرتب از داروهای تجویز شده و تغییراتی در سبک زندگی، باعث تحت کنترل در آمدن بیماری های قلبی می شوند.
۱۱- حساسیت های غذایی

بسیاری از پزشکان بر این عقیده اند که آلرژی به بعضی مواد غذایی می تواند باعث خواب آلودگی و خستگی شود. چنانچه پس از خوردن بعضی مواد غذایی خاص دچار کسالت می شوید، احتمال حساسیت به آن ماده غذایی را در نظر بگیرید.

راه حل: می توانید با پزشک خود مشورت کنید و یا اینکه از خوردن مواد غذایی که این حالت را در شما به وجود می آورند خودداری کنید.
۱۲- سندرم خستگی مزمن (Chronic Fatigue Syndrome)

چنانچه خستگی شما بیش از ۶ وجود داشته و شدت خستگی شما به حدی است که از عهده کارهای روزانه خود بر نمی آیید، احتمال ابتلا به این بیماری وجود دارد. شایع ترین علامت این بیماری، خستگی شدید و دائم بدون علت خاص است.

راه حل: مشورت با پزشک و انجام دادن بعضی تمرینات بدنی خاص و تغییراتی در سبک زندگی باعث بهبودی می شود.
راه حلی سریع برای خستگی های متوسط

چنانچه شما به خستگی متوسط که هیچ دلیل خاص پزشکی برای آن پیدا نشده است دچارید، ممکن است ورزش کردن یک راه حل خوب باشد. یک پیاده روی یا دوچرخه سواری ۲۰ دقیقه ای به مدت ۳ روز در هفته راه بسیار مناسبی برای غلبه بر خستگی است.

نکاتی‌ که‌ در جهت‌تشخیص‌ و درمان‌ صحیح‌ و به‌موقع‌ علت‌ ضعف‌ باید موردتوجه‌ کادر درمانی قرارگیرندعبارتند از:

۱ – گرفتن‌ شرح‌ حال‌ دقیق‌ و کامل‌از بیمار که‌ زمان‌ شروع‌ و کیفیت‌ آن‌ درطول‌ روز – ارتباط آن‌ با ماده‌ غذایی‌خاص‌ – سابقه‌ بیماری‌ قبلی‌ – سابقه‌زایمان‌ و… باید به‌ دقت‌ سؤال‌ شود.

۲ – انجام‌ معاینات‌ لازم‌ مانندگرفتن‌ فشارخون‌، درجه‌ حرارت‌ و بایدبه‌ سایر علایم‌ همراه‌ نیز توجه‌ کرد.

به‌ طور مثال‌ مشاهده‌ موهای‌ زبر،ریزش‌ یک‌ سوم‌ خارجی‌ ابروها، صدای‌خشن‌، حالت‌ خمیری‌ پوست‌ به‌ نفع‌کم‌کاری‌ غده‌ تیروئید می‌باشد و یاافزایش‌ ضربان‌ قلب‌، لرزش‌، موهای‌نازک‌، کف‌ دست‌های‌ گرم‌ و مرطوب‌ به‌نفع‌ پرکاری‌ تیروئید است‌; همچنین‌رنگ‌ پریدگی‌ پوست‌ و ملتحمه‌ حاکی‌از وجود کم‌ خونی‌ است‌.

زبان‌ صاف‌ وشفاف‌ و ترک‌ خوردگی‌ کنار لبها نشانه‌کمبود ویتامین‌ها می‌باشد. بیماری‌ که‌ باخارش‌ مراجعه‌ می‌کند و در معاینه‌ کبدبزرگی‌ دارد که‌ ممکن‌ است‌ همراه‌ بازردی‌ یا بدون‌ زردی‌ باشد نشانه‌هپاتیت‌ است‌.

مشاهده‌ کبودی‌ پوست‌بدن‌ که‌ گاهی‌ همراه‌ با رنگ‌ پریدگی‌است‌ دلیل‌ کمبود پلاکت‌ است‌ که‌ممکن‌ است‌ که‌ بخشی‌ از یک‌ اختلال‌خونی‌ باشد.

وجود تب‌ یک‌ بیماری‌عفونی‌ را مطرح‌ می‌کند و یا پایین‌ بودن‌فشارخون‌ همراه‌ با تغییر رنگ‌ پوست‌نشانه‌ نارسایی‌ غده‌ فوق‌ کلیوی‌ است‌.به‌ هر حال‌ بیماری‌ که‌ با ضعف‌ عمومی‌مراجعه‌ می‌کند از زمان‌ ورود بیمار ومشاهده‌ او تا پایان‌ معاینه‌ بالینی‌می‌توان‌ حدس‌ هایی‌ زد و برای‌ اطمینان‌می‌توان‌ از آزمایش‌های‌ مختلف‌ کمک‌گرفت‌.
۳ – تهیه‌ نمونه‌ آزمایشگاهی‌ درصورت‌ لزوم‌ مانند تهیه‌ نمونه‌ خلط،مدفوع‌، لام‌ خون‌، آزمایش‌ کامل‌ ادرار وخون‌
۴ – تشخیص‌ بیماری‌ بر اساس‌شرح‌ حال‌ و معاینات‌ و با توجه‌ به‌بیماری‌های‌ شایع‌ در منطقه‌
۵ – آموزش‌ موارد بهداشتی‌ موردنیاز به‌ بیمار و اطرافیانش‌
۶ – ارجاع‌ به‌ پزشک‌ در صورت‌لزوم‌
۷ – پیگیری‌ صحیح‌ و به‌ موقع‌بیمار.

علل‌ خستگی‌:

خستگی‌ ناشی‌ از کارهای‌ زیادروزانه‌ یا فعالیت‌ جسمی‌ مداوم‌ امری‌طبیعی‌ است‌. خستگی‌ ممکن‌ است‌ دراثر استرس‌های‌ طولانی‌ مدت‌ هیجانی‌یا فشارهای‌ عصبی‌ نیز به‌ وجود آید; درچنین‌ شرایطی‌ چون‌ علت‌ خستگی‌معمولا برای‌ بیمار روشن‌ است‌، لذا ندرتا به‌ پزشک‌ مراجعه‌ می‌کند، باوجود این‌ خستگی‌ مزمن‌ یک‌ حالت‌طبیعی‌ نیست‌.

مهمترین‌ علل‌ خستگی‌مزمن‌:
الف‌ – خستگی‌ با منشأ روانی‌ (۸۰درصد علل‌):
۱ – اضطراب‌ و استرس‌
۲ – افسردگی‌
ب‌ – خستگی‌ با منشأ جسمی‌ (۲۰درصد علل‌):
۱ – بیماری‌های‌ عفونی‌(بیماری‌های‌ تب‌ دار مانند تب‌مالت‌،سل‌، ایدز یا بیماری‌های‌ وابسته‌ به‌ایدز، سندروم‌ خستگی‌ بعد ازبیماریهای‌ ویروسی‌).
۲ – اختلالات‌ متابولیک‌ و غدددرون‌ریز: کم‌ کاری‌ تیروئید، پرکاری‌غده‌ پاراتیروئید، کم‌کاری‌ هیپوفیز،پایین‌ بودن‌ قند خون‌، دیابت‌، اورمی‌،کمبود پتاسیم‌ در خون‌، کمبود سدیم‌.
۳ – اختلالات‌ خونی‌: آنمی‌، کم‌خونــی‌، لنفــوم‌ ولوسمی‌ (سرطانهای‌خون‌)
۴ – بیماری‌های‌ کلیوی‌ :نارسایی‌حاد کلیه‌ – نارسایی‌ مزمن‌ کلیه‌
۵ – بیماری‌های‌ کبدی‌ :هپاتیت‌حاد، هپاتیت‌ مزمن‌ و سیروز کبدی‌(چروک‌ شدن‌ کبد یا از کارافتادن‌ کبد).۶ – بیماری‌های‌ التهابی‌: بیماری‌های‌بافت‌ همبند، بیماری‌های‌ التهابی‌ روده‌
۷ – بیماری‌های‌ ریوی‌ مزمن‌
۸ – بیماری‌های‌ قلبی‌ عروقی‌ مزمن‌
۹ – سرطان‌ها
۱۰ – سندرم‌ خستگی‌ مزمن‌
۱۱ – بیماری‌های‌ عضلانی‌ – عصبی‌
۱۲ – علل‌ متفرقه‌: مصرف‌داروهایی‌ مانند آنتی‌ هیستامین‌ها، آرام‌بخش‌ها، داروهای‌ روانپزشکی‌،داروهای‌ ضدفشارخون‌ و سؤ مصرف‌داروها – الکلیسم‌ (مصرف‌ الکل‌) -درد مزمن‌ – کار بیش‌ از حد – زایمان‌ -رژیم‌های‌ غذایی‌ نادرست‌.

نتیجه‌گیری‌:

- به‌ طور خلاصه‌ نتیجه‌ می‌گیریم‌که‌ از شرح‌ حال‌ بیماران‌ مبتلا به‌خستگی‌ مطالب‌ زیادی‌ را می‌توان‌ به‌دست‌ آورد، شایعترین‌ علت‌ خستگی‌منشأ روانی‌ داشته‌ و در اثر اضطراب‌،عصبانیت‌ یا منازعات‌ مزمن‌ به‌ وجودمی‌آید، لذا یک‌ بررسی‌ دقیق‌ ازوضعیت‌ روحی‌ روانی‌ بیمار و زندگی‌وی‌ الزامی‌ است‌; همچنین‌ یک‌ علت‌ایجاد خستگی‌ واکنش‌های‌ افسردگی‌است‌ که‌ با ضعف‌، بی‌اشتهایی‌، کاهش‌وزن‌، فقدان‌ احساس‌، بی‌ خوابی‌،گوشه‌گیری‌، فقدان‌ میل‌ و انگیزه‌ درانجام‌ کارهای‌ روزانه‌ و خودکم‌بینی‌همراه‌ می‌باشد.

بیماران‌ مبتلا به‌ خستگی‌ناشی‌ از اضطراب‌ به‌ طور کلی‌ موقع‌رفتن‌ به‌ بستر و همچنین‌ هنگام‌بیدارشدن‌ در صبح‌ خسته‌ هستند. به‌نظر می‌رسد خستگی‌ ناشی‌ از علل‌روانی‌ در طول‌ روز کاهش‌ یابد.

بسیاری‌ از بیماران‌ اظهار می‌دارند که‌همیشه‌ خسته‌ بوده‌ و هر قدر استراحت‌می‌کنند یا می‌خوابند خستگی‌ آنهابرطرف‌ نمی‌شود و استراحت‌ به‌ آنهانیرو نمی‌بخشد. معمولا بررسی‌ بیشترمشخص‌ می‌کند که‌ خستگی‌ به‌ طورقابل‌ ملاحظه‌ای‌ نوسان‌ دارد طوری‌ که‌در یک‌ زمان‌ احساس‌ خستگی‌ می‌کندو در زمان‌ دیگر که‌ فقط چند دقیقه‌طول‌ می‌کشد احساس‌ نیرو می‌نماید وقادر است‌ همه‌ وظایف‌ محوله‌ را بخوبی‌انجام‌ دهد; سردرد، دردهای‌ عضلانی‌ وضعف‌ به‌ طور شایع‌ همراه‌ با خستگی‌مشاهده‌ می‌شوند.

خستگی‌ ناشی‌ ازبیماری‌های‌ جسمی‌ به‌ صورت‌ کاهش‌فعالیت‌، استراحت‌ و خواب‌ تظاهرمی‌کند. احتمالا بیمار هنگام‌ صبح‌ بدون‌خستگی‌ از خواب‌ برمی‌خیزد ولی‌فعالیت‌ کمتر از کار معمولی‌ وی‌ راخسته‌ می‌کند. انکار یا کم‌ اهمیت‌شمردن‌ خستگی‌ در بیماری‌ که‌ خسته‌به‌ نظر می‌رسد و یا طبق‌ اظهارات‌ افرادخانواده‌، کسل‌ و خسته‌ شده‌ است‌،معمولا نشانه‌ یک‌ بیماری‌ عضوی‌ است‌تا یک‌ اختلال‌ روانی‌.

بیماری‌ که‌ در ظاهر رنگ‌ پریده‌،زرد و بیمارگونه‌ است‌ و به‌ نظر خسته‌ وفرسوده‌ می‌آید و دارای‌ گونه‌های‌فرورفته‌ و پشت‌ خمیده‌ است‌، احتمالایک‌ بیماری‌ عضوی‌ دارد. در تمام‌بیماران‌ انجام‌ یک‌ معاینه‌ عمومی‌ وکامل‌ و بخصوص‌ معاینه‌ عصبی‌ الزامی‌است‌. اقدامات‌ تشخیصی‌ (مثل‌شمارش‌ سلول‌های‌ خونی‌،سدیمانتاسیون‌، کامل‌ ادرار، تست‌های‌بیوشیمیایی‌، تست‌های‌ تیروئید، قندخون‌، رادیوگرافی‌ سینه‌، نوار قلب‌ و درصورت‌ لزوم‌ بررسی‌ از نظر ایدز وبیماری‌های‌ بافت‌همبند) جهت‌ردکردن‌ علل‌ عضوی‌ بیماری‌ الزامی‌است‌. در صورتی‌ که‌ علت‌ عضوی‌خاصی‌ مشخص‌ شد بیمار را تحت‌نظرگرفته‌ تا زمانی‌ که‌ بتوان‌ با دلیل‌، وجودیک‌ بیماری‌ عمومی‌ را رد نمود. اگراقدامات‌ تشخیصی‌ اولیه‌ در بیماری‌ که‌غیر از خستگی‌ مشکلی‌ ندارد منفی‌باشد معمولا خستگی‌ منشأ روانی‌ دارد.لازم‌ است‌ خستگی‌ از ضعف‌ عضلانی‌که‌ به‌ صورت‌ کاهش‌ قدرت‌ یک‌ یا چندعضله‌ (به‌ صورت‌ فلج‌ کامل‌ یا ناقص‌)بروز می‌نماید و می‌تواند ناشی‌ ازبیماری‌ عضله‌، سیستم‌ عصبی‌ یااختلالات‌ الکترولیتی‌ باشد افتراق‌ داده‌شود.

بنابراین‌ همکاران توجه کنند که هر بیماری‌ که‌با شکایت‌ ضعف‌ عمومی‌ مراجعه‌ کرد،باید به‌ دقت‌ به‌ سخنانش‌ گوش‌ داد و باحوصله‌ شرح‌ حال‌ گرفت‌ و سپس‌ درصورت‌ نیاز اقدامات تشخیصی و درمانی را انجام داد و در صورت نیاز به متخصص مربوطه ارجاع داد.

۱ – گرفتن‌ شرح‌ حال‌ دقیق‌ و کامل‌از بیمار که‌ زمان‌ شروع‌ و کیفیت‌ آن‌ درطول‌ روز – ارتباط آن‌ با ماده‌ غذایی‌خاص‌ – سابقه‌ بیماری‌ قبلی‌ – سابقه‌زایمان‌ و… باید به‌ دقت‌ سؤال‌ شود.
۲ – انجام‌ معاینات‌ لازم‌ مانندگرفتن‌ فشارخون‌، درجه‌ حرارت‌ و بایدبه‌ سایر علایم‌ همراه‌ نیز توجه‌ کرد. به‌ طور مثال‌ مشاهده‌ موهای‌ زبر،ریزش‌ یک‌ سوم‌ خارجی‌ ابروها، صدای‌خشن‌، حالت‌ خمیری‌ پوست‌ به‌ نفع‌کم‌کاری‌ غده‌ تیروئید می‌باشد و یاافزایش‌ ضربان‌ قلب‌، لرزش‌، موهای‌نازک‌، کف‌ دست‌های‌ گرم‌ و مرطوب‌ به‌نفع‌ پرکاری‌ تیروئید است‌; همچنین‌رنگ‌ پریدگی‌ پوست‌ و ملتحمه‌ حاکی‌از وجود کم‌ خونی‌ است‌. زبان‌ صاف‌ وشفاف‌ و ترک‌ خوردگی‌ کنار لبها نشانه‌کمبود ویتامین‌ها می‌باشد. بیماری‌ که‌ باخارش‌ مراجعه‌ می‌کند و در معاینه‌ کبدبزرگی‌ دارد که‌ ممکن‌ است‌ همراه‌ بازردی‌ یا بدون‌ زردی‌ باشد نشانه‌هپاتیت‌ است‌. مشاهده‌ کبودی‌ پوست‌بدن‌ که‌ گاهی‌ همراه‌ با رنگ‌ پریدگی‌است‌ دلیل‌ کمبود پلاکت‌ است‌ که‌ممکن‌ است‌ که‌ بخشی‌ از یک‌ اختلال‌خونی‌ باشد. وجود تب‌ یک‌ بیماری‌عفونی‌ را مطرح‌ می‌کند و یا پایین‌ بودن‌فشارخون‌ همراه‌ با تغییر رنگ‌ پوست‌نشانه‌ نارسایی‌ غده‌ فوق‌ کلیوی‌ است‌.به‌ هر حال‌ بیماری‌ که‌ با ضعف‌ عمومی‌مراجعه‌ می‌کند از زمان‌ ورود بیمار ومشاهده‌ او تا پایان‌ معاینه‌ بالینی‌می‌توان‌ حدس‌ هایی‌ زد و برای‌ اطمینان‌می‌توان‌ از آزمایش‌های‌ مختلف‌ کمک‌گرفت‌.

۳ – تهیه‌ نمونه‌ آزمایشگاهی‌ درصورت‌ لزوم‌ مانند تهیه‌ نمونه‌ خلط،مدفوع‌، لام‌ خون‌، آزمایش‌ کامل‌ ادرار وخون‌

۴ – تشخیص‌ بیماری‌ بر اساس‌شرح‌ حال‌ و معاینات‌ و با توجه‌ به‌بیماری‌های‌ شایع‌ در منطقه‌

۵ – آموزش‌ موارد بهداشتی‌ موردنیاز به‌ بیمار و اطرافیانش

۶ – ارجاع‌ به‌ پزشک‌ در صورت‌لزوم‌

۷ – پیگیری‌ صحیح‌ و به‌ موقع‌بیمار.

سندرم خستگی مزمن(CFS) چیست؟

علائم و نشانه های این سندرم با بسیاری از بیماری ها مشترک است. خستگی در بسیاری از بیماری ها وجود دارد. ۱۰ تا ۲۰ درصد بیماران از خستگی شاکی هستند.
آنچه که از مفهوم “سندرم خستگی مزمن” (Chronic fatigue syndrome) می توان فهمید، خستگی است. اما این خستگی بعد از کار زیاد، اضطراب یا بی خوابی رخ نمی دهد، بلکه این خستگی از نوع شدید و خطرناک می باشد و با استراحت و داشتن فعالیت بدنی و ذهنی از بین نمی رود. این خستگی تمام بدن را احاطه کرده و فعالیت بدنی و توان فرد را کم می کند.

هنوز مشخص نیست که چرا این سندرم به وجود می آید. اما ممکن است در اثر تضعیف سیستم ایمنی یا انتقال ویروس باشد.

در بعضی مقالات آمده است که، سندرم خستگی مزمن می تواند بعد از یک بیماری(مثلا سرماخوردگی) و یا بعد از یک فشار عصبی شدید به وجود آید.

به طور کلی افراد مبتلا به این سندرم، از افراد بیمار کمتر فعالیت می کنند. این بیماری موجب کاهش فعالیت های مختلف شغلی، شخصی، اجتماعی و تحصیلی می شود. پس عملا فرد را منزوی می سازد.

علائم و نشانه های این سندرم

بیماران مبتلا، مدت ۶ ماه یا بیشتر، خستگی کشیده اند. علاوه بر این، نشانه های دیگری نیز دارد، از جمله:

۱- ناتوانی در تمرکز و عدم حافظه

۲- عدم توانایی فعالیت بدنی و یا مغزی

۳- سرحال نبودن

۴- درد مفصل (بدون قرمزی و تورم)

۵- درد عضلانی مزمن

۶- سردرد بسیار شدید

۷- حساس شدن گره های لنفاوی گردن و زیربغل

۸- سرفه

علائم و نشانه های گفته شده در تمام بیماران مبتلا به این سندرم دیده شده، اما در بعضی از بیماران، نشانه های دیگری نیز شناخته شده که این نشانه ها عبارتند از:

* دردهای شکمی، تهوع ، اسهال و نفخ

* عرق شبانه

* درد سینه

* تنفس کوتاه

* سرفه شدید

* مشکلات بینایی از قبیل: تیرگی، حساس به نور، خشک شدن و دردناک شدن چشم

* آلرژی و حساسیت به غذا، الکل، عطر، مواد شیمیایی، دارو و سر و صدا

* سرگیجه، نامنظمی ضربان قلب

* افسردگی، عصبانیت، ترس، زودرنجی

* دردناک شدن فک

* کاهش یا افزایش وزن

مشکلات این سندرم از فردی به فرد دیگر متغیر است. بسیاری از این ها می توانند زندگی فردی و اجتماعی خود را دنبال کنند، اما هستند کسانی که فعالیت و زندگی خود را از دست می دهند و به افرادی منزوی تبدیل می شوند.

بیماران CFS می توانند دچار انواع و اقسام بیماری ها شوند، از قبیل: تصلب و سفت شدن بافت ها، ویروسی شدن پوست، روماتیسم، بیماری های قلبی، بیماری های کلیوی، بیماری های مزمن ریوی و … .

چه کسانی به سندرم خستگی مزمن مبتلا می شوند؟

مطالعات نشان داده که زنان ۴ برابر بیشتر مبتلا می شوند.

این بیماری غالبا در سنین ۴۰ تا ۵۹ سالگی ظاهر می شود، اما در هر سنی امکان ابتلا وجود دارد.

این بیماری بیشتر در بزرگسالان و کمتر در کودکان دیده شده است.

این بیماری در هر نژاد و قومی ممکن است پیدا شود.

این بیماری در مردمان با درآمد کم بیشتر است.

در یک خانواده ممکن است این سندرم وجود داشته باشد، اما هیچ گونه دلیلی مبنی بر واگیردار بودن آن وجود ندارد. به طور کلی، هنوز در رابطه با مسری بودن یا نبودن این بیماری بحث است.

چگونه خود بیمار می تواند این بیماری را درمان کند؟

بیماران مبتلا به این سندرم باید یک برنامه متناوب چرخشی(در طول بیماری تا دوره بهبودی) را دنبال کنند.

اگر بیمارانی که در آستانه ی بهبودی هستند و تا حدی علائم و نشانه های آن کم شده است، بیش از حد فعالیت کنند، دوباره دچار خستگی و بیشتر شدن نشانه های سندرم خستگی مزمن می شوند.

* بیمار باید برنامه روزانه خود را زمان بندی کند و در زمانی که بیشترین انرژی را دارد، شروع به فعالیت کند.

* در برنامه خود ورزش را قرار دهد، زیرا که ورزش به بدن و مغز برای سالم زیستن کمک می کند.

* از دوست یا فامیل برای سلامتی خود کمک بگیرد.

* سر یک ساعت معین همیشه بخوابد.

* اگر در این بیماری دچار عدم حافظه یا عدم تمرکز شدند، هر آن چه که مهم است را بر روی کاغذ بنویسند. داروها ممکن است در بهتر خوابیدن به بیمار کمک کند که این هم باعث افزایش قدرت تمرکز و یادگیری می شود.

آزمایش های لازم برای اطمینان از این سندرم

آزمایش های تیروئید، کبد، اندازه گیری تعداد گلبول های خون و سرعت ته نشین شدن آن برای تشخیص لازم است، اما آزمایش ادرار لازم نیست.

اگر یکی از این آزمایشات غیرعادی بود، نمی توان شخص را مبتلا به سندرم خستگی مزمن دانست، بلکه در این مرحله باید به دنبال نشانه های دیگر بود.

همان طور که گفته شد، بیماری ها یکی از علل مبتلا شدن به این سندرم می باشد، بیماری هایی از قبیل: هپاتیت، کم خونی، بیماری های عفونی، سرطان ها، بیماری های عصبی و عضلانی، کم کاری تیروئید و دیابت.

افراد خیلی چاق( BMI بیشتر از ۳۰) و داروها و الکل نیز ممکن است ابتلا به این سندرم را موجب شوند. سایت پزشکان بدون مرز

علت احساس خستگی و کسالت چیست؟

بعد از ناهار و زمانی که به ساعات نیمه روز نزدیک می‌شویم، چه اتفاقی می‌افتد که احساس خستگی و کسالت بر ما چیره می‌شود به طوری که حتی صدای تیک تیک ساعت را نیز می‌شنویم و به فکر چاره‌ای برای این خستگی می‌افتیم.

خستگی بین روز محصول الگوی زندگی مدرن و امروزی است که همیشه ما را از تحرک باز می‌دارد. حتما در اداره و ساعات کار متوجه همکاران خود شده‌اید که پشت سر هم قهوه و یا چای می‌نوشند تا از این سستی و خواب آلودگی خلاصی یابند. اما چه عواملی موجب این احساس ناخوشایند می‌شوند و آیا راه‌حلی برای این مشکل وجود دارد؟.

پایگاه اینترنتی« اسلیپ توماچ» در مقاله‌ای دلایل این خستگی و خواب آلودگی را به اختصار بیان کرده که عبارتند از:

۱- نداشتن خواب کافی و مطلوب در هنگام شب؛

اکثر ما کار را به خانه می‌بریم. همین طور حرف زدن با تلفن و کار با لپ‌تاپ و رایانه را در منزل هم ادامه می‌دهیم و بدون توقف تا نیمه شب تلویزیون تماشا می‌کنیم. با این کار خود را از ساعات اولیه خواب شبانه که تاثیر بسزایی در آرام کردن و ترمیم اعصاب خسته و سرحال کردن بدن دارد محروم می‌کنیم.

اگر به طور منظم دیر بخوابیم و صبح زود بیدار شویم تا به سرکار برسیم، باعث می‌شود که خیلی زودتر در طول روز خسته شویم. بنابراین توصیه می‌شود حداقل ۷ تا ۸ ساعت خواب شبانه آرام و بدون آشفتگی داشته باشید و سعی کنید تلفن همراه خود را نیز خاموش کنید.

2- نداشتن زمانی برای ورزش و بازی کردن

بدون شک بدن شما بدون ورزش زودتر خسته و فرسوده می‌شود. درست است که ساعات اولیه صبح پرترافیک‌ترین ساعات کاریست اما حتی از یک فرصت اندک نیز استفاده کنید و خود را از یک نرمش ساده، پیاده‌روی کوتاه یا دویدن مختصر روی تردمیل محروم نکنید.

همچنین این تفکر اشتباه را از خود دور کنید که تاثیر ورزش و تحرک در ساعات بعدازظهر نصف تاثیر ورزش صبحگاهی است چون باید هر زمانی را برای ورزش کردن غنیمت بشمارید در غیر این صورت هیچگاه از مزیت هورمون‌های شادی که بدن را سرزنده و شاداب می‌کنند بهره‌مند نخواهید شد.

۳- اضطراب و نگران دائمی را از خود دور کنید

استرس بیش از حد و طولانی مدت نه تنها فشارخون را بالا می‌برد بلکه باعث کاهش تمرکز می‌شود. سعی کنید با تکنیک‌های مختلف خود را شاد و عاری از تنش نگه دارید. به شغل خود، خانواده و اطرافیان خود افتخار کنید. با این کار نگرانی‌های خود را پایان خواهید داد.

4- نداشتن زمانی برای خوردن یک صبحانه کامل و متعادل

بیشتر کسانی که هنگام بعدازظهر احساس خستگی می‌کنند افرادی هستند که به امید یک ناهار مفصل از صبحانه صرف‌نظر می‌کنند. نخوردن صبحانه موجب پرخوری در وعده ناهاری می‌شود و در نتیجه خستگی شما را تشدید می‌کند.

-‌ توصیه‌هایی برای سرزنده و با نشاط ماندن در طول روز:

-‌ حتما به موقع از یک صبحانه متعادل استفاده کنید که حاوی انواع غلات ، لبنیات و میوه‌های مورد علاقه شما باشد.

- از نوشیدن زیاد قهوه یا چای بعد از صبحانه یا قبل از ناهار پرهیز کنید. چون این کار نه تنها اشتهای شما را به هم می‌ریزد بلکه شما را مضطرب می‌کند.

- در وعده ناهار غذای زیاد نخورید چون باعث می‌شود باقی روز احساس خستگی کنید. اما همین غذای مختصر باید حاوی مقادیر متعادلی از کربوهیدرات‌ها، پروتئین‌ها و چربی‌ها باشد.

- شب به اندازه کافی بخوابید.

- برنامه ورزشی داشته باشید.

- حداقل ۸ تا ۱۰ لیوان در طول روز آب بنوشید.



تاريخ : دوشنبه بیستم آذر 1391 | 10:42 | نویسنده : عباس یبلویی |


كودكي ده ساله كه دست چپش در يك حادثه رانندگي از بازو قطع شده بود ، براي تعليم فنون رزمي جودو به يك استاد سپرده شد. پدر كودك اصرار داشت استاد از فرزندش يك قهرمان جودو بسازد استاد پذيرفت و به پدر كودك قول داد كه يك سال بعد مي تواند فرزندش را در مقام قهرماني كل باشگاه ها ببيند.

در طول شش ماه استاد فقط روي بدن سازي كودك كار كرد و در عرض اين شش ماه حتي يك فن جودو را به او تعليم نداد. بعد از 6 ماه خبررسيد كه يك ماه بعد مسابقات محلي در شهر برگزار مي شود.استاد به كودك ده ساله فقط يك فن آموزش داد و تا زمان برگزاري مسابقات فقط روی آن تك فن كار كرد.سر انجام مسابقات انجام شد و كودك توانست در ميان اعجاب همگان با آن تك فن همه حريفان خود را شكست دهد!

سه ماه بعد كودك توانست در مسابقات بين باشگاه ها نيز با استفاده از همان تك فن برنده شود و سال بعد نيز در مسابقات كشوري، آن كودك يك دست موفق شد تمام حريفان را زمين بزند و به عنوان قهرمان سراسري كشورانتخاب گردد. وقتي مسابقات به پايان رسيد، در راه بازگشت به منزل، كودك از استاد رازپيروزي اش را پرسيد. استاد گفت: "دليل پيروزي تو اين بود كه اولاً به همان يك فن به خوبي مسلط بودي، ثانياً تنها اميدت همان يك فن بود، و سوم اينكه راه شناخته شده مقابله با اين فن ، گرفتن دست چپ حريف بود كه تو چنين دست نداشتي!
ياد بگير كه در زندگي ، از نقاط ضعف خود به عنوان نقاط قوت خود استفاده كني.راز موفقيت در زندگي ، داشتن امكانات نيست ، بلكه استفاده از "بي امكاني" به عنوان نقطه قوت است



تاريخ : شنبه هجدهم آذر 1391 | 10:48 | نویسنده : عباس یبلویی |
مناجات شهید چمران:

خدایا از تو می خواهم که طبع ما را آنقدر بلند کنی که در برابر هیچ چیز جز خدا تسلیم نشویم. دنیا ما را نفریبد، خودخواهی ما را کور نکند. سیاهی گناه و فساد و تهمت و دروغ وغیبت ، قلب های ما را تیره و تار ننماید. خدایا! به ما آنقدر ظرفیت ده که در برابر پیروزی ها سرمست و مغرور نشویم. خدایا به من آنقدر توان ده که کوچکی و بیچارگی خویش را فراموش نکنم و در برابرعظمت تو خود را نبینم."

 

آنان که به من بدی کردند مرا هوشیار کردند ، آنان که از من انتقاد کردند به من راه ورسم زندگی آموختند ، آنان که به من بی اعتنایی کردند به من صبر و تحمل آموختند ، آنان که به من خوبی کردند به من مهر و وفا و دوستی آموختند ، پس خدایا ! به همه ی اینان که باعث تعالی دنیوی واخروی من شدند، خیر ونیکی دنیا وآخرت عطا بفرما.

روحش شاد .

 



تاريخ : شنبه هجدهم آذر 1391 | 10:46 | نویسنده : عباس یبلویی |

dahan.jpg - 18.23 Kb

اهمیت مراقبت از دندان

مطالعات و تحقیقات انجام گرفته نشان میدهد که پوسیدگی دندان بطور چشمگیری در بین افراد جامعه شایع است این مساله بیانگر این مهم است که وجود مشکل پوسیدگی به عنوان یکی از اولویتهای بهداشتی درمانی جامعه امروز بوده و به برنامه ریزی دقیق آموزشی و بهداشتی در زمینه پیشگیری نیاز دارد.

دهان و ساختمان دندان

دهان در اعمال زیادی چون صحبت کردن،خندیدن،چشیدن،گاز گرفتن،جویدن و بلعیدن غذا نقش اصلی را به عهده دارد و اولین قسمت دستگاه گوارش  است که از لبها شروع و به حلق منتهی میشود اولین قدم در عمل گوارش غذا،خرد کردن و جویدن مواد غذائی است که وظیفه آن به عهده دندانها میباشد دندانها هر یک با شکل ویژه خود به اعمال بریدن(دندانهای پیش)پاره کردن(دندانهای نیش)نرم و له کردن (دندانهای آسیا)و نهایتا به عمل جویدن غذا کمک می کنند.

دندانها در عمل جویدن غذا نقش مهمی دارند اگر غذا خوب جویده نشود هضم آن مشکل میشود.

هر انسان در زندگی خود دو نوع دندان در می آورد.:

1-دندن شیری

2-دندان دائمی

دندای شیری:

رویش دندانهای شیری معمولا از 6 ماهگی شروع میشود و تا حدود 5/2 سالگی طول میکشد تعداد دندانهای شیری 20 عدد است اگر رویش دندانها شیری 20 عدد است اگر رویش دنداهای شیری چند ماه زودتر یا دیرتر از 6 ماهگی شروع شود طبیعی است و نباید نگران شد ولی اگر بیشتر از 9 عقب بیفتد باید ارجاع فوری داده شود.

دندانهای دائمی:

از حدود5/5 تا 12 سالگی به تدریج دندانهای شیری لق میشوند و میافتند هر دندان شیری که میافتد 2 تا 6 ماه طول میکشد تا جای آن دندان دایمی در بیاید تعداد دندانهای دایمی 32 عدد است.

پوسیدگی دندان:

پوسیدگی دندان رادر اصطلاح عامیانه کرم خوردگی دندان گویند پوسیدگی دندان با فعالیت میکروبهای داخل دهان  در سطح خارجی دندان شروع میشود.

هر دندان پوسیده یک چا چند علامت زیر را دارا میباشد:

-تغییر رنگ دندان سفید به قهوه ای یا سیاه

-سوراخ بودن یا درد گرفتن دندان در موقع خوردن غذاهای گرم و سرد و ترش یا شیرین

-بوی بد دهان

علت پوسیدگی:

بطور طبیعی صدها نوع میکروب در دهان وجود دارد بیشتر میکروبهای داخل دهان بیخطر هستند حتی بعضی از این میکروبها به هضم غذا کمک میکند وقت از دندانها به خوبی مراقبت نمیشود این میکروبها با مواد موجود در بزاق لایه نرم و بی رنگ و. چسبنده ای تشکل میدهد که  بر روی  دندانها می چسبد و با آب خالی شسته نمیشود.این لایه را پلاک میکروبی میگویند باکتریهای موجود در پلاک از مواد قندی غذاها تغذیه میکنند و در جریان این کار اسید تولید میشود این اسید تولید شده مینای دندان را حل میکند و پوسیدگی ایجاد میگردد.

لثه و بیماریهای آن:

لثه سالم صورتی رنگ است و کاملا به استخوان فک می چسبد لبه لثه معمولا تیز است.و مثل لایه ای روی دندان کشیده  شده است.اگر بهداشت دهان و دندان رعایت نشود بافت نگهدارنده لثه دچار بیماری می شود در آغاز بیماری ،اول لثه پر خون قرمز و متورم میشود سپس با پیشرفت بیماری استخوان فک خورده شده و لثه عقب نشینی میکند به تدریج دندان لق میشود و خود به خود میافتد علت بیماری،ماندن پلاک میکروبی روی دندان به مدت طولانی و تبدیل آن به لایه زرد یا قهوه ای که به آن جرم دندانی گویند میباشد.

روش درست مسواک زدن دندانها و استفاده از نخ دندان:

اول:انتخاب یک مسواک خوب

-موهای آن از نایلون نرم درست شده باشد.

-موهای آن مرتب و منظم باشد.

دوم:خمیر دندان

-قدرت پاک کنندگی که باعث براق شدن دندانها میشود.

-خوشبو و خوش طعم کردن دهان

-افزایش مقاومت دندان در برابر پوسیدگی بدلیل داشتن فلوراید.

نکته مهم:لازم نیست مسواک کردن حتما با خمیر دندان انجام گیرد بلکه اگر خمیر دندان در دسترس نباشد باید حتی با آب خالی مسواک کرد.توجه داشته باشید که استفاده از نمک خشک،جوش شیرین یا سایر پودرها برای مسواک کردن درست نیست و باعث ساییدگی مینای دندان و خراشیدگی لثه میشود ولی استفاده از آب نمک رقیق شده (نصف قاشق چای خوری در یک لیوان آب جوشیده سرد شده)اشکالی ندارد.

سوم:مسواک کردن درست:

1-مسواک را آب خیس  کنید و به اندازه یک نخود از خمیر را روی آن قرار دهید .

2-موهای مسواک را بطور مایل (با زاویه 45 درجه)روی سطح خارجی دندانها قرار دهید بطوریکه نصف موهای مسواک روی لثه قرار گیرد در هر بار سعی کنید مسواک روی دو دندان را بطور کامل بپوشاند.



تاريخ : پنجشنبه شانزدهم آذر 1391 | 20:38 | نویسنده : عباس یبلویی |

dandan1.bmp - 148.37 Kb

پوسیدگی دندان بطورچشمگيري در بین افراد جامعه شایع است .اين مسئله بيانگر اين مهم است كه وجود مشكل پوسيدگي دندان بعنوان يكي از اولویتهای بهداشتی درمانی جامعه امروز بوده و به برنامه ريزي  دقيق آموزشي و بهداشتي در زمينه پيشگيري نياز دارد.

روش درست مسواك كردن چيست؟ابتدا دهان را با آب بشوئيد ، سپس به اندازه يك نخود خمير دندان روي مسواك قرار داده و خمير دندان را به داخل موهاي مسواك فرو كنيد.
dandan2.bmp - 6.45 Kb

دندانهاي بالا و پايين بايد جداگانه مسواك شود ، مسواك كردن از قسمت عقب يك سمت دهان شروع مي شود و به ترتيب كليه سطوح خارجي ، داخلي و جونده و كليه دندانها مسواك زده مي شود.

هنگام مسواك كردن بايد موهاي مسواك با زاويه 45 درجه نسبت به محور طولي دندان در محل اتصال لثه به دندان قرار گيرد.

dandan3.jpg - 5.59 Kb

 بعد از قراردادن مسواك روي دندان و لثه ، ابتدا حركت لرزشي ( حركات سريع و كوتاه) در محل بايد صورت بگيرد و سپس با حركت مچ دست ، موهاي مسواك روي سطح دندان از سمت لثه به طرف

سطوح جونده چرخانده شود . اين حركت حدود 15 تا20 بار براي هر دندان بايد انجام گيرد. دندانهاي فك بالا را با حركت مسواك به سمت پايين ودندانهاي فك پايين را با حركت مسواك به سمت بالا تميز مي كنيم.

dandan4.jpg - 5.22 Kbdandan5.jpg - 5.16 Kb


     براي تميز كردن سطوح داخلي دندانهاي جلو ، مسواك را بايد به صورت عمود بر روي سطح داخلي دندانها قرار داد و با حركات بالا و پايين اين سطوح را تميز كرد.

     dandan7.jpg - 4.62 Kbdandan6.jpg - 4.53 Kb

براي مسواك كردن سطح جونده ، موهاي مسواك را در تماس با سطوح جونده قرار داده و كمي فشار دهيد تا موهاي مسواك به خوبي به داخل شيارهاي سطح جونده وارد شود . سپس چند بار مسواك را به جلو و
عقب بكشيد تا بخوبي تميز شود
dandan9.jpg - 4.92 Kbdandan8.jpg - 5.05 Kb

استفاده از نخ دندان:

سطوح بين دنداني به هيچ وجه با استفاده از مسواك تميز نمي شوند و تنها با استفاده از نخ دندان مي توان اين سطوح را تميز كرد . نخ دندان ، نخ ابريشمي مخصوصي  است كه بايد آن را از داورخانه تهيه نمود.

براي استفاده درست از نخ دندان بايد:

·       قبل از استفاده دستها را با آب و صابون خوب بشوئيد.

·  حدود 30 تا 45 سانتيمتر از نخ دندان را ببريد و دو طرف نخي را كه بريده ايد در هر دو دست به دور انگشت وسط بپيچد.dandan10.jpg - 5.86 Kb

سه انگشت آخر را ببنديد و دو دست را از هم دور كنيد تا نخ محكم كشيده شود به اين ترتيب انگشت نشانه و شست هر دست آزاد مي ماند.

dandan11.jpg - 7.58 Kb

·         قطعه اي از نخ به طول 2تا5/2 سانتيمتر را بين انگشتان شست و اشاره دستها نگهداريد.

·         براي واردكردن نخ بين دندانهاي فك پايين از دو انگشت اشاره و بين دندانهاي فك بالا از دو انگشت شست يا يك شست و يك انگشت اشاره استفاده كنيد.

·         نخ را با حركتي شبيه اره كشيدن به آرامي به فضاي بين دندانها وارد كنيد مراقب باشيد فشار نخ ، لثه را زخمي نكند.

dandan12jpg.jpg - 7.94 Kb

پس از اينكه نخ را وارد فضاي بين دنداني كرديد ابتدا نخ  را به سطح كناري دندان جلويي تكيه داده و با ملايمت به زير   لبه لثه برده و آن را به ديواره دندان چسبانده و چند بار به طرف بالا و پائين حركت دهيد. به آرامي اين عمل را انجام دهيد تا به لثه مجاور دندان آسيب نرسانيد.

dandan13jpg.jpg - 8.82 Kb

 

سپس قسمت تميز نخ را در همان محل به سطح كناري دندان پشتي بچسبانيد و همين كار را تكرار كنيد بعد از ان نخ را از لاي دندانها خارج كنيد آن قسمت از نخ را كه براي اين دندانها استفاده كرده ايد جا به جا كنيد و نخ كشيدن دندان بعدي را شروع كنيد اين كار را براي تمام سطوح بين دندانها تكرار كنيد.




تاريخ : پنجشنبه شانزدهم آذر 1391 | 20:36 | نویسنده : عباس یبلویی |

پديكولوز( رشك و شپش)
shepesh.jpg - 4.11 Kb

شپش حشره كوچكي است  خونخوار ، داراي 6 پا و بدون  بال و به رنگ سفيد مايل به خاكستري تيره يا روشن كه از طريق تخم گذاري توليد مثل مي كند. تخم شپش سفيد رنگ  و كوچك است و رشك ناميده مي شود...

 

3پديكولوز( رشك و شپش)

شپش حشره كوچكي است  خونخوار ، داراي 6 پا و بدون  بال و به رنگ سفيد مايل به خاكستري تيره يا روشن كه از طريق تخم گذاري توليد مثل مي كند. تخم شپش سفيد رنگ  و كوچك است و رشك ناميده مي شود.

شپش اين تخمها را به درز لباسها و يا موها مي چسباند شپش در لابه لاي موهاي سر و پشت گوشها و گردن و درز لباسها زندگي مي كند و فقط به خاطر تغذيه به روي سطح بدن مي چسبد و خون مي مكد . مكيدن خون باعث خارش در محل گزش مي شود.

خارش مي تواند زمينه بروز زرد زخم را فراهم نمايد. شپش تن باعث انتقال بعضي از بيماريهاي خطرناك مثل تيفوس مي شود.

راه انتقال

اين حشره توسط تخم شپش ( رشك) و يا خود انگل از فردي به فرد ديگر منتقل مي شود ، شپش بسرعت از افراد آلوده به ديگران منتقل مي شود.

درمان

درمان از طريق استفاده از شامپوي پرمترين مي باشد همچنين استفاده از شانه دندانه ريز در درمان بيماري سرعت بخش خواهد بود.

پيشگيري

-          شستشوي مرتب و تميز نگهداشتن بدن و موي سر

-          شانه زدن مرتب موي سر

-          تميز نگه داشتن شانه و برس خود

-           شستن لباسها و ملحفه ها با دست يا ماشين لباسشويي و خشك كردن انها در آفتاب و يا با خشك كن و اطو

-          استفاده نكردن لباسها ووسايل شخصي ديگران  مانند : شانه ، برس ، روسري ، كلا ، حوله ، گل سر ، تل سر ، كش سر و..

مدت ممنوعيت از مدرسه

تا زماني كه شپش زنده و تخمهاي موجود در موي سر و بدن لباسها از بين نرفته اند لازمست دانش آموز از رفتن به مدرسه خودداري نمايد.

اقدامات در مدارس

·     آموزش به سه گروه هدف ( دانش آموزان ، اوليا دانش آموزان ، كاركنان مدارس ) در خصو شستشوي لباس و ملحفه در آب گرم 55 درجه سانتيگراد به مدت بيست دقيقه و يا خشكشويي آنها براي از بين بردن شپش و رشك و ضد عفوني گروهي البسه و رختخواب و ساير وسايل مورد استفاده شخصي مثل شانه ويرس و...

·         بازرسي مستقيم موي سر و در صورت لزوم بدن و لباس افراد آلوده و البسه و متعلقات آنها

·         استفاده از داروي ضد شپش در افراد آلوده

توصيه هاي لازم براي پيشگيري از بيماريهاي شايع در سنين مدرسه

1-       از آب آشاميدني سالم و بهداشتي استفاده شود.

2-       طرز تهيه كلر مادر و نحوه استفاده آن به والدين و دانش آموزان آموزش داده شود.

3-       از شنا كردن در استخرهاي آلوده و آبهاي راكد خودداري شود.

4-       براي شستشوي دست و صورت به خصوص چشمها از آب تميز استفاده شود.

5-       سبزيجات و ميوه جات قبل از مصرف ضد عفوني شود.

6-       قبل از صرف غذا و بعد از توالت رفتن دستها را با آب صابون بشويند.

7-       حداقل هفته اي دو بار در زمستان و سه بار در تابستان حمام كنند و لباسهاي زير را در صورت آلودگي به شپش با آب جوش شسته و اتو كنند.

8-       تا حد ممكن غذا را به اندازه مصرف تهيه نمايند و اضافي آن را در يخچال نگهداري كنند.

9-       از مصرف مواد غذايي غير بهداشتي مانند آب نباتهاي رنگي و لواشكهاي غير بهداشتي و.. خودداري كنند.

10-با انجام آزمايشات لازم از سلامتي مسئول بوفه مدرسه اطمينان حاصل شود و در صورت بيماري تا درمان كامل از ادامه كار وي جلوگيري شود.

11-از وسايل شخصي استفاده نموده و هرگز از وسايل ديگران مانند حوله ، ليوان ، شانه و مسواك استفاده نكنند.

12-از ريختن خلط و آب دهان در كوچه و معابر عمومي خودداري شود.

13-در هنگام سرفه و عطسه جلوي دهان را با دستمال تميز بگيرند.

14-دفع مدفوع به طريقي بهداشتي انجام گيرد.

15-دستشويي ها و توالت ها به طور مرتب ضد عفوني شود.

16- به محض مشاهده بيماري هاي مسري خطرناك موارد مشاهده شده  به مركز بهداشتي درماني اطلاع داده شود.

17-تا بهبود كامل و تائيد پزشك مبني بر سلامتي دانش آموز از حضور او در مدرسه جلوگيري شود.

18-از شير پاستوريزه استفاده كنند و در صورت عدم دسترسي به شير پاستورزيه شير را به مدت 20 دقيقه جوشانده و سپس مصرف كنند.



تاريخ : پنجشنبه شانزدهم آذر 1391 | 20:32 | نویسنده : عباس یبلویی |

شپش چيست ؟

شپش حشره اي است که زندگي انگلي دارد و از خون انسان تغذيه مي نمايد . بزاق شپش حاوي مواد ضدانعقادي است که از لخته شدن خون جلوگيري کرده و خارش شديدي را موجب مي شود . در واقع شپش نمي پرد و نمي جهد بلکه حرکت لغزشي دارد . شپش ماده تا ۳۰ روز زندگي مي کند و رنگ آن بين خاکستري تا قرمز متغير است . تخم هاي شپش ماده کوچک بوده و به ساقه مو چسبندگي پيدا مي کند .

 دخترها بيشتر از پسرها به شپش سر مبتلا مي شوند که علت آن تماس سر به سر بيشتر در اين جنس مي باشد . اين نکته مهم است که هر کسي مي تواند بدون ارتباط با شرايط اجتماعي - اقتصادي خاص يا وضعيت خاص بهداشت فردي اش به شپش مبتلا شود .

شپش در آب زنده نمي ماند زيرا از طريق سوراخ هاي کوچکي که در اطراف بدنش بنام اسپيراکل دارد تنفس مي کند بهمين دليل در مناطقي مثل استخر قادر به فعاليت نيست و از طريق شنا و استخر منتقل نمي شود .

اگر کودک شما مبتلا به شپش شد بدانيد که بدترين اتفاق عالم براي او رخ نداده است و مهم ترين نکته آن است که در اين خصوص والدين ترس بخود راه ندهند . البته شپش اگر براي مدتي بدون درمان بماند مي تواند مشکلاتي براي سلامتي فرد و ديگران ايجاد کند .

بزرگ ترين مشکل ايجاد حس مشمئز کننده اي است که در دوستان و اطرافيان فرد مبتلا بوجود آمده و به مختل شدن روابط بين فردي مي انجامد .

ابتلا به شپش يکي از بيماريهاي شايع در همه سنين بويژه در سنين مدرسه مي باشد .

شپش علاوه بر ناراحتيهايي که در اثر گزش ايجاد مي کند ،‌ناقل بيماري تيفوس و تب راجعه نيز مي باشد .

بنابراين آگاهي از علائم و نشانه هاي اين بيماري در مدارس ، گامي مثبت در جهت کنترل بيماري محسوب مي شود

 

مشخصات کلي شپش :

 

حشره اي کوچک ، بدون بال و خونخوار است که انگل خارجي بدن انسان بوده و مي تواند تن ، سر و عانه را آلوده کند .

تخم شپش ،‌ رشک نام دارد و بيضي شکل و سفيد رنگ و به اندازه ته سنجاق مي باشد و به مو و درز لباسها مي چسبد .

انواع شپش :

۱ - شپش سر

۲ - شپش بدن

۳ - شپش عانه

محل زندگي :

شپش سر در لابلاي موهاي سر زندگي مي کند و اين مناطق ( عقب سر و نيز قسمت پشت گوش ) را مورد گزش قرار مي دهد .

شپش بدن ،‌ در مسير درزهاي داخلي و چينهاي لباسها زندگي مي کند . شپش عانه در محل عانه است و احتمالاً در ساير نقاط موارد بدن ممکن است مشاهده شود . در بچه ها شپش عانه در پلکها و مژه ها نيز يافت شده است .

راههاي انتقال :

۱ - از طريق تماس مستقيم افراد سالم با افراد آلوده

۲ - از طريق تماس غيرمستقيم بصورت استفاده از وسائل شخصي آلوده « لباسها ، پتو ، ملحفه ، شانه ،‌کلاه ، روسري و …

علائم :

۱ - علائم ابتلا به شپش سر :

الف ) خارش شديد

ب ) التهاب و تورم در ناحيه ريشه مو بدليل خاراندن شديد

ج ) بزرگ و حساس شدن غدد لنفاوي پشت گوش و پشت سر و گردن

۲- علائم ابتلا به شپش بدن

الف ) خارش شديد

ب ) ضخيم شدن پوست

۳ - علائم ابتلا به شپش عانه :

الف ) خارش غير قابل تحمل در ناحيه عانه

ب ) لکه هاي آبي رنگ

عوارض ابتلا به شپش :

 

۱ - خارش شديد در سطح بدن بدليل تلقيح ماده بزاقي به پوست فرد مبتلا .

۲ - عفونت ثانويه مثل زرد زخم که در اثر خاراندن شديد پوست رخ مي دهد .

۳ - عوارضي ديگر :

خستگي عمومي

افسردگي و پريشاني رواني و بيخوابي

ضايعات پوستي بصورت بثورات ريز قرمز رنگ

راههاي پيشگيري:

 

۱ - آموزش به مردم در مورد شستشوي لباس و ملحفه در آب جوش بمدت ۳۰ دقيقه و يا استفاده از ماشين لباسشويي . خشک کن و اتو کردن درزهاي لباس براي از بين بردن شپش و رشک .

clothwashing.jpg - 1.96 Kb

۲ - رعايت بهداشت فردي ( بخصوص استحمام مرتب )

۳ - شانه کردن روزانه موي سر

۴ - تميز کردن همه روزه برس و شانه

۵ - شستشوي منظم لباسها ، روسري ، کلاه و …

۶ - عدم استفاده از شانه ، برس و کلاه ديگران

۷ - پرهيز از تماس با اشياء و لباسهاي فرد آلوده

۸ - کنترل روزانه موي سر و بازديد بدن ( در صورت لزوم ) دانش آموزان در مدرسه و ورزشگاهها

۹ - گزارش موارد آلوده مشاهده شده به نزديکترين مرکز بهداشتي درماني

 

راههاي مبارزه :

 

۱ - درمان مناسب فرد و ساير افراد خانواده بطور همزمان طبق دستورهاي مراکز بهداشتي درماني

۲ - اطو کردن لباسها ( بخصوص درزهاي لباس )

۳ - جوشاندن کليه وسايل شخصي آلوده ( حوله ، ملحفه ، لباسهاي زير و رو و … ) در آب جوش به مدت حداقل نيم ساعت ( در مورد شپش تن )

۴ - شستشوي منظم ويا پودرپاشي وسائل خواب و ساير وسايلي که قابل شستشو نبوده يا شستشوي آنها مشکل مي باشد .

۵ - استفاده از داروهاي ضد شپش ( از جمله شامپو و لوسيون گامابنزن ، شامپو و لوسيون پرمترين در صورت دسترسي و طبق دستور پزشک )



تاريخ : پنجشنبه شانزدهم آذر 1391 | 20:31 | نویسنده : عباس یبلویی |

نکته مهم درباره بيماري ايدز

26 سال از تشخيص اولين بيمار مبتلا به ايدز مي‌گذرد و جامعه بين‌المللي که باهمه‌گيري اين بيماري روبه‌روست فراز ونشيب‌هاي زيادي را پشت سر گذاشته است. روز اول دسامبر مطابق با دهم آذر هر سال،روز جهاني ايدز نام‌گذاري شده است.هنوز اطلاع‌رساني درباره اين بيماري کامل نيست و بسياري از مردم جهان و از جمله کشور ما درباره اين بيماري و ويروس عامل آن اطلاع کافي ندارند.

هفته مقابله با ایدز فرصت مناسبی برای ایجاد حساسیت های لازم و ارائه آموزشهای ضروری و آگاهی بخشی به مردم است

26 سوال و جواب در خصوص بیماری HIV ایدز

1- بيماري ايدز چه نوع بيماري است؟

بيماري ايدز هما‌ن نشانگان نقص ايمني اکتسابي است. عامل اين بيماري ويروس اچ.آي.وي مي‌باشد که در بدن باسرعت زياد تکثير مي‌يابد و در عين حال، در فعاليت سلول‌هاي ايمني تداخل ايجاد مي‌کند و به همين علت، دستگاه ايمني بدن انسان ضعيف مي‌شود و بيمار در معرض ابتلا به انواع عفونت‌ها و سرطان‌ها قرار مي‌گيرد. بيماري ايدز شامل علايم و نشانه‌هاي متعدد و پراکنده در بخش‌هاي گوناگون بدن است، به طور مثال، عفونت‌هاي فرصت ‌طلب، سرطان‌هاي گوناگون و زخم‌هاي متعدد.

2. تاريخچه و تعداد مبتلايان به اين بيماري چگونه است؟

اولين بار در سال 1981 ميلادي (1360 خورشيدي) بيماري ايدز در مردان همجنس‌باز مبتلا به عفونت‌هاي غيرمعمول فرصت‌طلب شناسايي شد. اين مردان به نوعي عفونت ريه مبتلا بودند که عامل بروز آن نوعي موجود ذره‌بيني است که در شرايط معمول ايجاد عفونت نمي‌کند مگر اينکه دستگاه ايمني بدن ضعيف شده باشد. تاکنون بيش از 60 ميليون نفر در سراسر جهان به ويروس اچ.آي.وي آلوده شده‌اند که بيش از 90 درصد از آنان در کشورهاي در حال توسعه‌اند و 90 درصد از آنان از طريق مقاربت جنسي آلوده شده‌اند.

3. آيا هرکس که امروز به ويروس اچ.آي.وي آلوده شود، بلافاصله به بيماري ايدز مبتلا مي‌شود؟

به علت دوره نهفتگي طولاني ميان آلودگي به ويروس اچ.آي.وي

و بروز بيماري ايدز، همه‌گيري و ابتلا به بيماري 8 تا 10 سال پس از انتشار ويروس به جمعيت‌هاي جديد، از نظر باليني قابل تشخيص است. البته بسياري از افراد حداقل 2 و حداکثر 10 سال پس از ورود ويروس اچ.آي.وي به بدنشان به بيماري مبتلا مي‌شوند. ميانگين فاصله زماني بين آلودگي به ويروس تا ابتلا به بيماري و بروز نشانه‌هاي آن 10 تا 15 سال است.

4. مهم‌ترين راه انتقال ويروس اچ.آي.وي در ايران کدام است؟

در ابتدا استفاده از سرنگ مشترک در ميان معتادان تزريقي راه اصلي انتقال ويروس اچ.آي.وي بود. اين معضل در ميان معتادان تزريقي مقيم زندان‌ها مشاهده شد و سپس با ارتباط اين افراد با همسران‌شان، آنان را هم آلوده کردند. اما در سال‌هاي اخير رفتارهاي پرخطر جنسي موجب شيوع بيماري ايدز شده است.

5. آزمايش اچ.آي.وي در چه کساني انجام داده مي‌شود؟

افرادي که در معرض خطر عفونت و آلودگي با ويروس اچ.آي.وي قرار دارند، بايد آزمايش شوند. البته اين آزمون نبايد فقط در افراد در معرض خطر زياد مانند معتادان تزريقي انجام گيرد بلکه در تمامي افراد فعال از نظر جنسي با هر نوع عامل خطر ديگري توصيه مي‌شود. آزمايش اچ.آي.وي بايد در همه زنان باردار انجام گيرد چون در صورت مثبت بودن آزمايش و شروع درمان ضد ويروسي، به طور چشم‌گيري انتقال ويروس از مادر به کودک کاهش مي‌يابد.

6. عفونت‌هاي فرصت‌طلب ايدز، کدام‌اند؟

عفونت‌هاي تک‌ياخته‌اي روده‌اي و آنسفاليت (التهاب مغز) ناشي از توکسوپلاسما يا انگل گربه، عفونت‌هاي قارچي مانند التهاب مري به علت آلودگي با کانديدا، پنوموني يا ذات‌الريه به علت نوعي قارچ و مننژيت (التهاب پرده‌هاي مغز) به علت قارچ کريپتوکوکوس، عفونت‌هاي باکتريايي مانند عفونت سل فعال و ميکروب‌‌هاي هم‌خانواده سل، عفونت راجعه ريه و عفونت منتشر در خون به علت عامل حصبه (سالمونلا).

7. تشخيص‌آلودگي به ويروس اچ.آي.وي با چه آزمايشي است؟

تشخيص آلودگي به اچ.آي.وي با شناسايي آنتي‌بادي‌هاي سرمي عليه اين ويروس با روش الايزا مطرح مي‌شود و با آزمايش وسترن بلات تاييد مي‌شود.

افرادي که به تازگي آلوده شده‌اند، ممکن است آنتي‌بادي عليه ويروس نداشته باشند. طي اين دوره که دوره پنجره ناميده مي‌شود و اغلب سه هفته تا سه ماه طول مي‌کشد، مي‌توان در پلاسماي خون افراد آلوده، مولکول RNA ويروس اچ.آي.وي و آنتي‌ژن مرکزي آن را به نام p24 شناسايي کرد.

از طرفي امکان دارد که نتيجه آزمايش الايزا به صورت کاذب، مثبت باشد. بنابراين تمام نتايج الايزاي مثبت بايد با واکنش وسترن بلات با حداقل دو پروتئين متفاوت تاييد شوند.

8. راه‌هاي‌مهم و شايع انتقال ويروس اچ.آي.وي چيست؟

تزريق خون آلوده، استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک و آلوده، تماس جنسي محافظت نشده با فرد آلوده به ويروس و انتقال ويروس از مادر به جنين از راه‌هاي انتقال بيماري ايدز به ديگران است.

9. روش‌هاي پيشگيري از ابتلا به بيماري ايدز و آلودگي به ويروس اچ.آي.وي شامل چه مواردي است؟روش‌هاي مهم پيشگيري از آلوده شدن به ويروس اچ.آي.وي شامل موارد زير است:

• پرهيز از هرگونه تزريق غيرضروري و استفاده نکردن از سرنگ و سرسوزن مشترک

• وفاداري به خانواده و پرهيز از روابط پرخطر جنسي

• آزمايش به موقع مادران باردار در معرض خطر آلودگي به ويروس و درمان به موقع مادر براي پيشگيري از انتقال ويروس به فرزند

• معتادان تزريقي براي ترک اعتياد تزريقي و تبديل آن به درمان نگهدارنده با متادون و در نهايت ترک دايم بايد اقدام کنند.

10. راه انتقال از مادر به فرزند چگونه است؟

از راه‌هاي مهم انتقال ويروس اچ.آي.وي، انتقال از مادر به کودک است که ممکن است در رحم، هنگام تولد يا به ميزان کمتري بر اثر شيردهي رخ دهد. حدود 25 تا 30 درصد نوزادان متولد شده از مادران اچ.آي.وي مثبت که با داروي ضد ويروس درمان نشده‌اند، به ويروس عامل ايدز آلوده مي‌شوند. با درمان مادر، پيش از دوران بارداري و در ماه‌هاي آخر بارداري و حوالي زايمان و درمان شيرخوار با داروهاي ضدويروسي مي‌توان احتمال انتقال ويروس را از مادر به کودک به کمتر از 3 درصد رساند.

11. کساني که مجبورند داروي تزريقي استفاده کنند و ممکن است در معرض خطر آلودگي به ويروس اچ.آي.وي باشند، بايد چه نکاتي را رعايت کنند؟

• هميشه بايد از سرنگ و سرسوزن استريل براي تزريقات استفاده شود. سرنگ و سرسوزن استفاده شده ديگران را براي تزريق به کار نبريد.

• اگر به تزريق خون نياز است، بايد از آلوده نبودن خون به ويروس اچ.آي.وي اطمينان داشته باشيم.

• سعي کنيد داروها را به صورت خوراکي مصرف کنيد (با مشورت پزشک)

• از سرنگ‌ها استفاده دوباره نکنيد و آنها را به اشتراک نگذاريد. همچنين وسايل آماده‌سازي تزريق دارو مانند آب مقطر را هم به صورت مشترک استفاده نکنيد.

• سرنگ جديد يکبار مصرف را از مکان معتبر مانند داروخانه تهيه کنيد و از بسته‌بندي استاندارد و استريل بودن آن اطمينان حاصل کنيد.

• هنگام آماده کردن دارو براي تزريق، از آب استريل يا تميز از منبع مطمئن استفاده کنيد.

• با استفاده از پنبه و الکل، محل تزريق را پيش از تزريق، ضدعفوني کنيد.

11. اگر رفتار پرخطري داشتيم و تصور مي‌کنيم که به ويروس اچ.آي.وي آلوده شديم، چه کاري بايد انجام دهيم؟

در کشور ما کلينيک‌هاي مشاوره رفتاري وجود دارد که مي‌توان با متخصصان و کارشناسان اين مراکز مشاوره کرد و آزمايش اچ.آي.وي را انجام داد. تا مشخص شدن نتيجه آزمايش بايد از روش‌هاي پيشگيري که گفته شد، استفاده کرد.چند گروه پزشکي در اين زمينه فعاليت مي‌کنند: پزشکان متخصص عفوني، پزشکان عمومي شاغل در کلينيک‌هاي رفتاري وابسته به دانشگاه‌هاي علوم پزشکي، روان‌پزشکان و روان‌شناسان براي مشاوره‌هاي رفتاري و مهارت‌هاي مقابله‌اي و همه کارکنان شاغل در کلينيک‌هاي رفتاري مراکز بهداشتي و بيمارستان‌ها. اگر رفتار پرخطري داشتيم (رابطه جنسي محافظت نشده با فردي که وضعيت بيماري او مشخص نيست يا اچ.آي.وي مثبت است) بايد تا سه ماه صبر کنيم و سپس آزمايش خون براي تشخيص وجود ويروس اچ.آي.وي عامل بيماري ايدز انجام دهيم.

حداقل سه هفته بايد صبر کرد و سپس آزمايش اچ.آي.وي را انجام داد اما اگر منفي بود، بايد حتما سه ماه پس از انجام دادن رفتار پرخطر، دوباره آزمايش تکرار شود چون حساسيت تشخيصي کيت آزمايشگاه مشخص نيست و به هر صورت هر آزمايشگاهي 100 درصد پس از سه ماه، در صورت وجود ويروس، آن را شناسايي مي‌کند.

13. آيا ايدز فقط در هم‌جنس‌گراها و معتادان تزريقي ديده مي‌شود؟

خير. هر کسي که تماس جنسي محافظت نشده و پرخطر داشته باشد و از وسايل تزريقي مشترک استفاده کند يا خون آلوده تزريق کند و همچنين فرزندان مادران آلوده به ويروس در معرض خطر ابتلا به اين بيماري هستند و در جهان 90 درصد موارد انتقال اچ.آي.وي از راه تماس جنسي و 60 تا 70 درصد از اين روش هم به علت تماس غيرهم‌جنس است.

14. آيا ايدز درمان دارد؟

اگر منظور از درمان، شفاي کامل است، بايد گفت درمان قطعي و ريشه کن کننده ندارد اما با استفاده از داروهاي جديد ضدويروسي (ضد ويروس هم گروه اچ.آي.وي يعني رتروويروس)، بيماران عمر بيشتر و با کيفيت زيادتري دارند و احتمال انتقال ويروس اچ.آي.وي نيز کاهش مي‌يابد. ديگر علايم و نشانه‌هاي بيماري ايدز که 10 تا 20 سال پيش نشان داده مي‌شد و ذهنيت بدي بر جاي گذاشته است، به وجود نخواهد آمد. بيماراني هستند که بيست سال است به خوبي و مانند افراد معمولي زندگي و کار مي‌کنند.

15. ويروس اچ.آي.وي در کدام قسمت بدن افراد آلوده وجود دارد؟

ويروس اچ.آي.وي در خون، مايع مني، ترشحات تناسلي زنان و شير مادر وجود دارد.

16. خطر انتقال عفونت ايدز از طريق بوسيدن، خالکوبي يا تتو و گوشواره و آويزهاي پوستي مانند حلقه بيني  چقدر است؟

انتقال از طريق بوسيدن تا به حال گزارش نشده است و خطر بسيار کمي دارد اما اگر وسايل خال‌کوبي و پيرسينگ آلوده به ويروس اچ.آي.وي باشد و استريل و ضدعفوني نشود، موجب انتقال عامل بيماري مي‌شود. به همين علت بهتر است هر وسيله‌اي که براي سوراخ کردن هر نقطه از بدن يا براي جراحي استفاده مي‌شود، يک بار مصرف يا با قابليت ضدعفوني‌شدن باشد.

17. شيوه عفونت‌زايي و ايجاد بيماري ويروس ‌اچ.آي.وي چگونه است و چطور به بيماري منجر مي‌شود؟

ويروس اچ.آي.وي، پوشش و ژن‌هاي مخصوصي دارد که پس از ورود به بدن، ميل ترکيبي زيادي براي اتصال به سطح سلول‌هاي لنفوسيت T از نوع کمک‌کننده دارد که به آنها لنفوسيت‌CD4 مثبت مي‌گويند. پس از اتصال پوشش ويروس و سلول‌هاي ايمني مولکول RNA که حاوي ژن ويروس است، وارد ماده زمينه‌اي سلول ايمني ميزبان يعني فرد آلوده مي‌شود و مولکول DNA دو رشته‌اي ساخته مي‌شود و اين مولکول وارد هسته سلول شده و به

صورت نهفته و بدون رونويسي يا توليد پروتئين ويروس باقي مي‌ماند. لنفوسيت‌هاي T که به صورت خاطره‌اي يا يادآوري هستند، ممکن است براي تمام عمر به عنوان مخزن عفونت عمل کنند و حتي درمان ضدويروسي هم بر آنها تاثيري نداشته باشد.

با اين وجود، در سلول‌هاي T فعال، بخش عمده تکثير ويروسي رخ مي‌دهد. با فعال شدن لنفوسيت‌هاي T نوع کمک کننده، از DNA حاوي ژن ويروسي در هسته سلول‌، مولکول RNA ويروس تکثير مي‌شود و اين تکثير بيش از حد ممکن است موجب تخريب سلول شود. کمي پس از شروع عفونت اچ.آي.وي، تکثير شديد ويروس در بافت‌هاي لنفاوي رخ مي‌دهد و ميزان مولکول RNA ويروس يا همان بار ويروسي در پلاسما، اغلب طي هفته دوم تا چهارم پس از عفونت، به بيش از يک ميليون نسخه در هر ميلي‌ليتر پلاسما مي‌رسد.

18. آيا گزش پشه، دست دادن، استفاده از بشقاب و ليوان فرد بيمار، ورزش کردن با فرد بيمار و سرفه و عطسه موجب انتقال ويروس مي‌شود؟

حتي اگر پشه آلوده به اچ.آي.وي باشد، از اين طريق انتقال نمي‌يابد. روش‌هاي ديگر نيز تاکنون عاملي براي انتقال ويروس نبوده‌اند.

19. خطر ابتلا به عفونت از طريق استفاده از تيغ اصلاح مشترک، به ويژه از فرد اچ.آي.وي مثبت چقدر است؟

هرگونه استفاده از وسيله غيراستريل مانند تيغ يا چاقو ممکن است موجب انتقال ويروس اچ.آي.وي شود. اشتراک تيغ اصلاح، توصيه نمي‌شود.

. مادران باردار اچ.آي.وي مثبت بايد براي جلوگيري از انتقال عفونت به نوزادشان چه نکاتي را رعايت کنند؟                                                                             با توجه به خطر 15 تا 30 درصدي انتقال ويروس طي بارداري، زايمان و شيردهي، درمان مادر با دو داروي نويراپين و زيدوودين خطر انتقال ويروس اچ.آي.وي را از مادر به جنين به صفر مي‌رساند. نويراپين يک بار هنگام زايمان به مادر و يک بار طي 72 ساعت پس از زايمان به نوزاد داده مي‌شود. تجويز زيدوودين در شش ماه دوم بارداري و تزريق آن در هنگام زايمان به مادر و تا شش هفته براي فرزند از انتقال اچ.آي.وي به نوزاد جلوگيري مي‌کند.

21. ‌چه عفونت‌ها يا بيمار‌ي‌هايي اگر در فردي وجود داشته باشد، ممکن است نشانه  ابتلا به ايدز باشد؟

تعدادي از سرطان‌ها مانند سارکوم‌کاپوزي در افراد زير 60 سال، لنفوم بورکيت، لنفوم اوليه مغزي و سرطان مهاجم دهانه رحم و بيماري‌هايي مانند کاهش وزن بيش از 10 درصد وزن بدن، ممکن است با بيماري ايدز همراه باشد. همچنين تعدادي عفونت ويروسي مانند هرپس جلدي مخاطي (تبخال موضعي و منتشر)، التهاب شبکيه، مري يا روده به علت ويروس سيتومگال نيز ممکن است از نشانه‌هاي نقص ايمني سلولي مرتبط با ايدز باشد.

22. آيا در کشور براي پيشگيري از ابتلا به ايدز برنامه يا قانون مصوبي وجود دارد؟

ماده 86 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي ايران حاکي از آن است که وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي و دستگاه‌هاي ذيربط مکلفند، تا پايان سال اول برنامه چهارم توسعه اقتصادي اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران، اقدامات لازم را جهت کاهش خطرها و زيان‌هاي فردي و اجتماعي اعتياد، پيشگيري و درمان بيماري ايدز و نيز کاهش بار بيماري‌هاي رواني، معمول دارد.

23. چه زماني مي‌گوييم فردي مبتلا به بيماري ايدز است؟

اصطلاح بيماري ايدز، مرحله پيشرفته آلودگي با ويروس اچ.آي.وي است. ممکن است فردي اچ.آي.وي مثبت باشد اما هنوز به بيماري ايدز مبتلا نشده باشد.از آلودگي به اچ.آي.وي تا ابتلا به بيماري ايدز 4 مرحله وجود دارد که سازمان جهاني بهداشت آن را تعريف کرده است:

مرحله 1: فرد اچ.آي.وي مثبت بدون علامت است و به عنوان بيماري ايدز شناخته نمي‌شود.

مرحله 2: علايم و نشانه‌هاي خفيف بيماري پوست و مخاط و عفونت‌هاي تنفسي مکرر  ديده مي‌شود.

مرحله 3: اسهال مزمن بدون علت و نامشخص به مدت بيش از يک ماه، عفونت‌هاي ميکروبي شديد و سل ريوي ديده مي‌شود.

مرحله 4: توکسوپلاسموز مغزي، کانديدياز مري، ناي، برونش (نوعي عفونت قارچي) و سارکوم کاپوزي (نوعي سرطان عروق پوست) ديده مي‌شود.

24. آيا از چهره يک فرد مي‌توان گفت که به اچ.آي.وي مبتلا شده است؟

خير. از چهره فرد مبتلا به بيماري ايدز يا اچ.آي.وي مثبت نمي‌توان فهميد که او بيمار است. ممکن است فرد اچ.آي.وي‌مثبت به طور کامل سالم و خوب به نظر برسد و در عين حال، موجب انتقال ويروس و بيماري به ديگران شود. اگر علايم و نشانه‌اي وجود داشته باشد، اختصاصي براي فرد اچ.آي.وي مثبت نيست. عفونت قارچي يا سل ريه يا انواع سرطان‌ها که در اين بيماري ممکن است به وجود آيد، در افرادي که به ويروس اچ.آي.وي‌آلوده نيستند نيز وجود دارد.

25. انتقال ويروس اچ.آي.وي از طريق سرنگ مشترک چگونه است؟

هنگامي که فردي از سرنگ و سرسوزن مخصوص آن استفاده مي‌کند، به خون فرد آغشته مي شود و باتوجه به اينکه ويروس اچ.آي.وي در خون بيمار مبتلا به ايدز وجود دارد، روي سر سوزن و داخل سرنگ باقي مي‌ماند. اگر فرد ديگري از اين سرنگ و سرسوزن استفاده کند، ويروس از طريق عروق به فرد دوم انتقال مي‌يابد. به اشتراک گذاشتن سرنگ و سرسوزن ميان معتادان تزريقي از راه‌هاي مهم و شايع انتقال ويروس است. در کشور ما در ابتدا ويروس اچ.آي.وي از طريق استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک در معتادان تزريقي به ويژه در زندان‌ها به افراد ديگر انتقال مي‌يافت و معتادان پس از آزادي يا در هنگام زنداني بودن ويروس اچ.آي.وي را به همسران خود انتقال مي‌دادند.

26. در کشور ما در طي 26 سال اخير چه کارهايي براي مبارزه با ايدز و پيشگيري از ابتلا به اين بيماري انجام گرفته است .

با توجه به آنکه شايع‌ترين راه انتقال ويروس اچ.آي.وي استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک در بين معتادان تزريقي بود، برنامه‌هاي گوناگون و موثري در جهت کاهش آسيب انجام گرفته است. اين برنامه‌ها شامل استفاده از راهنما، کتابچه و جزوه‌هاي متعدد اطلاع‌رساني و برنامه‌هاي آموزشي به صورت سمينار، همايش و کلا‌س‌هاي مختلف براي معتادان و خانواده‌هاي آنها در جهت تغيير رفتار از اعتياد تزريقي به سوي درمان نگهدارنده با داروهايي مانند متادون و تحت نظر پزشک دوره‌ديده و باتجربه و متخصصان روانپزشکي است. همين مساله موجب شده است تا انتقال ويروس اچ.آي.وي از طريق اعتياد تزريقي و استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک به طور چشمگيري کاهش يابد.

آيا مي‌دانيد به هنگام داشتن رفتار جنسي مشكوك به كجا مراجعه كنيد؟

آيا مي‌دانيد در صورت فرورفتن سرنگ آلوده به بدنتان چه بايد بكنيد؟

اگر فرد معتاد در خانواده داريد براي مشاوره و مراقبت از خود و ديگران به كجا مراجعه مي‌كنيد؟

مركز مشاوره بيماريهاي رفتاري با مشاوره رايگان در خدمت شما مراجعين محترم مي‌باشد.

اين مركزبا استفاده ازكادرمجرب پزشك متخصص بيماريهاي عفوني، پزشك عمومي‌، كارشناس روانشناسي وكارشناس بيماريها با مشاوره رايگان و محرمانه به صورت تلفني يا حضوري در خدمت تمام همشهريان عزيز مي‌باشد، بويژه با افرادي كه رفتار پر خطر(اعتياد تزريقي ‌تماس جنسي مشكوك و ....) يا ( STIعفونت انتقال يابنده ازراه جنسي ) دارند مشاوره انجام مي‌شود . در صورت نياز، آزمايشهاي تخصصي و قطعي تشخيصي ايدز، هپاتيت و... بصورت رايگان و محرمانه انجام مي‌گيرد.

خدماتي كه براي افراد مبتلا‌به AIDS/HIV در اين مركز رايگان انجام مي‌گيرد عبارتند از:

مراقبت و واكسيناسيون هپاتيتB، توام (كزاز، ديفتيري) آنفولا‌نزا و پنوموواكس

تحويل وسيله پيشگيري از انتقال بيماريهاي عفوني جنسي (كاندوم) وسرنگ و سوزن و متادون درماني جهت كاهش آسيب در جامعه

مشاوره و آموزش افراد تحت پوشش و خانواده هايشان

گروه درماني و رفتار درماني

صدور دفترچه بيمه خدمات درماني

حمايت مالي از طريق تحت پوشش قرار دادن آنها توسط كميته‌هاي امداد امام خميني (ره) مستقردر سراسر استان و مساعدت مالي و غير نقدي سازمان هلا‌ل احمر استان

 

درمان ساير بيماريهاي آنان با تحويل داروي رايگان

 

درمان تخصصي رايگان افرادي كه وارد مرحله بيماري آشكار ايدز شده‌اند.

 

مددكاري اجتماعي براي حل مشكلا‌ت رفاهي، اجتماعي و اداري آنان.

 

‌خدمات بهداشتي و درماني



تاريخ : شنبه یازدهم آذر 1391 | 10:13 | نویسنده : عباس یبلویی |

نکته مهم درباره بيماري ايدز

26 سال از تشخيص اولين بيمار مبتلا به ايدز مي‌گذرد و جامعه بين‌المللي که باهمه‌گيري اين بيماري روبه‌روست فراز ونشيب‌هاي زيادي را پشت سر گذاشته است. روز اول دسامبر مطابق با دهم آذر هر سال،روز جهاني ايدز نام‌گذاري شده است.هنوز اطلاع‌رساني درباره اين بيماري کامل نيست و بسياري از مردم جهان و از جمله کشور ما درباره اين بيماري و ويروس عامل آن اطلاع کافي ندارند.

هفته مقابله با ایدز فرصت مناسبی برای ایجاد حساسیت های لازم و ارائه آموزشهای ضروری و آگاهی بخشی به مردم است

26 سوال و جواب در خصوص بیماری HIV ایدز

1- بيماري ايدز چه نوع بيماري است؟

بيماري ايدز هما‌ن نشانگان نقص ايمني اکتسابي است. عامل اين بيماري ويروس اچ.آي.وي مي‌باشد که در بدن باسرعت زياد تکثير مي‌يابد و در عين حال، در فعاليت سلول‌هاي ايمني تداخل ايجاد مي‌کند و به همين علت، دستگاه ايمني بدن انسان ضعيف مي‌شود و بيمار در معرض ابتلا به انواع عفونت‌ها و سرطان‌ها قرار مي‌گيرد. بيماري ايدز شامل علايم و نشانه‌هاي متعدد و پراکنده در بخش‌هاي گوناگون بدن است، به طور مثال، عفونت‌هاي فرصت ‌طلب، سرطان‌هاي گوناگون و زخم‌هاي متعدد.

2. تاريخچه و تعداد مبتلايان به اين بيماري چگونه است؟

اولين بار در سال 1981 ميلادي (1360 خورشيدي) بيماري ايدز در مردان همجنس‌باز مبتلا به عفونت‌هاي غيرمعمول فرصت‌طلب شناسايي شد. اين مردان به نوعي عفونت ريه مبتلا بودند که عامل بروز آن نوعي موجود ذره‌بيني است که در شرايط معمول ايجاد عفونت نمي‌کند مگر اينکه دستگاه ايمني بدن ضعيف شده باشد. تاکنون بيش از 60 ميليون نفر در سراسر جهان به ويروس اچ.آي.وي آلوده شده‌اند که بيش از 90 درصد از آنان در کشورهاي در حال توسعه‌اند و 90 درصد از آنان از طريق مقاربت جنسي آلوده شده‌اند.

3. آيا هرکس که امروز به ويروس اچ.آي.وي آلوده شود، بلافاصله به بيماري ايدز مبتلا مي‌شود؟

به علت دوره نهفتگي طولاني ميان آلودگي به ويروس اچ.آي.وي

و بروز بيماري ايدز، همه‌گيري و ابتلا به بيماري 8 تا 10 سال پس از انتشار ويروس به جمعيت‌هاي جديد، از نظر باليني قابل تشخيص است. البته بسياري از افراد حداقل 2 و حداکثر 10 سال پس از ورود ويروس اچ.آي.وي به بدنشان به بيماري مبتلا مي‌شوند. ميانگين فاصله زماني بين آلودگي به ويروس تا ابتلا به بيماري و بروز نشانه‌هاي آن 10 تا 15 سال است.

4. مهم‌ترين راه انتقال ويروس اچ.آي.وي در ايران کدام است؟

در ابتدا استفاده از سرنگ مشترک در ميان معتادان تزريقي راه اصلي انتقال ويروس اچ.آي.وي بود. اين معضل در ميان معتادان تزريقي مقيم زندان‌ها مشاهده شد و سپس با ارتباط اين افراد با همسران‌شان، آنان را هم آلوده کردند. اما در سال‌هاي اخير رفتارهاي پرخطر جنسي موجب شيوع بيماري ايدز شده است.

5. آزمايش اچ.آي.وي در چه کساني انجام داده مي‌شود؟

افرادي که در معرض خطر عفونت و آلودگي با ويروس اچ.آي.وي قرار دارند، بايد آزمايش شوند. البته اين آزمون نبايد فقط در افراد در معرض خطر زياد مانند معتادان تزريقي انجام گيرد بلکه در تمامي افراد فعال از نظر جنسي با هر نوع عامل خطر ديگري توصيه مي‌شود. آزمايش اچ.آي.وي بايد در همه زنان باردار انجام گيرد چون در صورت مثبت بودن آزمايش و شروع درمان ضد ويروسي، به طور چشم‌گيري انتقال ويروس از مادر به کودک کاهش مي‌يابد.

6. عفونت‌هاي فرصت‌طلب ايدز، کدام‌اند؟

عفونت‌هاي تک‌ياخته‌اي روده‌اي و آنسفاليت (التهاب مغز) ناشي از توکسوپلاسما يا انگل گربه، عفونت‌هاي قارچي مانند التهاب مري به علت آلودگي با کانديدا، پنوموني يا ذات‌الريه به علت نوعي قارچ و مننژيت (التهاب پرده‌هاي مغز) به علت قارچ کريپتوکوکوس، عفونت‌هاي باکتريايي مانند عفونت سل فعال و ميکروب‌‌هاي هم‌خانواده سل، عفونت راجعه ريه و عفونت منتشر در خون به علت عامل حصبه (سالمونلا).

7. تشخيص‌آلودگي به ويروس اچ.آي.وي با چه آزمايشي است؟

تشخيص آلودگي به اچ.آي.وي با شناسايي آنتي‌بادي‌هاي سرمي عليه اين ويروس با روش الايزا مطرح مي‌شود و با آزمايش وسترن بلات تاييد مي‌شود.

افرادي که به تازگي آلوده شده‌اند، ممکن است آنتي‌بادي عليه ويروس نداشته باشند. طي اين دوره که دوره پنجره ناميده مي‌شود و اغلب سه هفته تا سه ماه طول مي‌کشد، مي‌توان در پلاسماي خون افراد آلوده، مولکول RNA ويروس اچ.آي.وي و آنتي‌ژن مرکزي آن را به نام p24 شناسايي کرد.

از طرفي امکان دارد که نتيجه آزمايش الايزا به صورت کاذب، مثبت باشد. بنابراين تمام نتايج الايزاي مثبت بايد با واکنش وسترن بلات با حداقل دو پروتئين متفاوت تاييد شوند.

8. راه‌هاي‌مهم و شايع انتقال ويروس اچ.آي.وي چيست؟

تزريق خون آلوده، استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک و آلوده، تماس جنسي محافظت نشده با فرد آلوده به ويروس و انتقال ويروس از مادر به جنين از راه‌هاي انتقال بيماري ايدز به ديگران است.

9. روش‌هاي پيشگيري از ابتلا به بيماري ايدز و آلودگي به ويروس اچ.آي.وي شامل چه مواردي است؟روش‌هاي مهم پيشگيري از آلوده شدن به ويروس اچ.آي.وي شامل موارد زير است:

• پرهيز از هرگونه تزريق غيرضروري و استفاده نکردن از سرنگ و سرسوزن مشترک

• وفاداري به خانواده و پرهيز از روابط پرخطر جنسي

• آزمايش به موقع مادران باردار در معرض خطر آلودگي به ويروس و درمان به موقع مادر براي پيشگيري از انتقال ويروس به فرزند

• معتادان تزريقي براي ترک اعتياد تزريقي و تبديل آن به درمان نگهدارنده با متادون و در نهايت ترک دايم بايد اقدام کنند.

10. راه انتقال از مادر به فرزند چگونه است؟

از راه‌هاي مهم انتقال ويروس اچ.آي.وي، انتقال از مادر به کودک است که ممکن است در رحم، هنگام تولد يا به ميزان کمتري بر اثر شيردهي رخ دهد. حدود 25 تا 30 درصد نوزادان متولد شده از مادران اچ.آي.وي مثبت که با داروي ضد ويروس درمان نشده‌اند، به ويروس عامل ايدز آلوده مي‌شوند. با درمان مادر، پيش از دوران بارداري و در ماه‌هاي آخر بارداري و حوالي زايمان و درمان شيرخوار با داروهاي ضدويروسي مي‌توان احتمال انتقال ويروس را از مادر به کودک به کمتر از 3 درصد رساند.

11. کساني که مجبورند داروي تزريقي استفاده کنند و ممکن است در معرض خطر آلودگي به ويروس اچ.آي.وي باشند، بايد چه نکاتي را رعايت کنند؟

• هميشه بايد از سرنگ و سرسوزن استريل براي تزريقات استفاده شود. سرنگ و سرسوزن استفاده شده ديگران را براي تزريق به کار نبريد.

• اگر به تزريق خون نياز است، بايد از آلوده نبودن خون به ويروس اچ.آي.وي اطمينان داشته باشيم.

• سعي کنيد داروها را به صورت خوراکي مصرف کنيد (با مشورت پزشک)

• از سرنگ‌ها استفاده دوباره نکنيد و آنها را به اشتراک نگذاريد. همچنين وسايل آماده‌سازي تزريق دارو مانند آب مقطر را هم به صورت مشترک استفاده نکنيد.

• سرنگ جديد يکبار مصرف را از مکان معتبر مانند داروخانه تهيه کنيد و از بسته‌بندي استاندارد و استريل بودن آن اطمينان حاصل کنيد.

• هنگام آماده کردن دارو براي تزريق، از آب استريل يا تميز از منبع مطمئن استفاده کنيد.

• با استفاده از پنبه و الکل، محل تزريق را پيش از تزريق، ضدعفوني کنيد.

11. اگر رفتار پرخطري داشتيم و تصور مي‌کنيم که به ويروس اچ.آي.وي آلوده شديم، چه کاري بايد انجام دهيم؟

در کشور ما کلينيک‌هاي مشاوره رفتاري وجود دارد که مي‌توان با متخصصان و کارشناسان اين مراکز مشاوره کرد و آزمايش اچ.آي.وي را انجام داد. تا مشخص شدن نتيجه آزمايش بايد از روش‌هاي پيشگيري که گفته شد، استفاده کرد.چند گروه پزشکي در اين زمينه فعاليت مي‌کنند: پزشکان متخصص عفوني، پزشکان عمومي شاغل در کلينيک‌هاي رفتاري وابسته به دانشگاه‌هاي علوم پزشکي، روان‌پزشکان و روان‌شناسان براي مشاوره‌هاي رفتاري و مهارت‌هاي مقابله‌اي و همه کارکنان شاغل در کلينيک‌هاي رفتاري مراکز بهداشتي و بيمارستان‌ها. اگر رفتار پرخطري داشتيم (رابطه جنسي محافظت نشده با فردي که وضعيت بيماري او مشخص نيست يا اچ.آي.وي مثبت است) بايد تا سه ماه صبر کنيم و سپس آزمايش خون براي تشخيص وجود ويروس اچ.آي.وي عامل بيماري ايدز انجام دهيم.

حداقل سه هفته بايد صبر کرد و سپس آزمايش اچ.آي.وي را انجام داد اما اگر منفي بود، بايد حتما سه ماه پس از انجام دادن رفتار پرخطر، دوباره آزمايش تکرار شود چون حساسيت تشخيصي کيت آزمايشگاه مشخص نيست و به هر صورت هر آزمايشگاهي 100 درصد پس از سه ماه، در صورت وجود ويروس، آن را شناسايي مي‌کند.

13. آيا ايدز فقط در هم‌جنس‌گراها و معتادان تزريقي ديده مي‌شود؟

خير. هر کسي که تماس جنسي محافظت نشده و پرخطر داشته باشد و از وسايل تزريقي مشترک استفاده کند يا خون آلوده تزريق کند و همچنين فرزندان مادران آلوده به ويروس در معرض خطر ابتلا به اين بيماري هستند و در جهان 90 درصد موارد انتقال اچ.آي.وي از راه تماس جنسي و 60 تا 70 درصد از اين روش هم به علت تماس غيرهم‌جنس است.

14. آيا ايدز درمان دارد؟

اگر منظور از درمان، شفاي کامل است، بايد گفت درمان قطعي و ريشه کن کننده ندارد اما با استفاده از داروهاي جديد ضدويروسي (ضد ويروس هم گروه اچ.آي.وي يعني رتروويروس)، بيماران عمر بيشتر و با کيفيت زيادتري دارند و احتمال انتقال ويروس اچ.آي.وي نيز کاهش مي‌يابد. ديگر علايم و نشانه‌هاي بيماري ايدز که 10 تا 20 سال پيش نشان داده مي‌شد و ذهنيت بدي بر جاي گذاشته است، به وجود نخواهد آمد. بيماراني هستند که بيست سال است به خوبي و مانند افراد معمولي زندگي و کار مي‌کنند.

15. ويروس اچ.آي.وي در کدام قسمت بدن افراد آلوده وجود دارد؟

ويروس اچ.آي.وي در خون، مايع مني، ترشحات تناسلي زنان و شير مادر وجود دارد.

16. خطر انتقال عفونت ايدز از طريق بوسيدن، خالکوبي يا تتو و گوشواره و آويزهاي پوستي مانند حلقه بيني  چقدر است؟

انتقال از طريق بوسيدن تا به حال گزارش نشده است و خطر بسيار کمي دارد اما اگر وسايل خال‌کوبي و پيرسينگ آلوده به ويروس اچ.آي.وي باشد و استريل و ضدعفوني نشود، موجب انتقال عامل بيماري مي‌شود. به همين علت بهتر است هر وسيله‌اي که براي سوراخ کردن هر نقطه از بدن يا براي جراحي استفاده مي‌شود، يک بار مصرف يا با قابليت ضدعفوني‌شدن باشد.

17. شيوه عفونت‌زايي و ايجاد بيماري ويروس ‌اچ.آي.وي چگونه است و چطور به بيماري منجر مي‌شود؟

ويروس اچ.آي.وي، پوشش و ژن‌هاي مخصوصي دارد که پس از ورود به بدن، ميل ترکيبي زيادي براي اتصال به سطح سلول‌هاي لنفوسيت T از نوع کمک‌کننده دارد که به آنها لنفوسيت‌CD4 مثبت مي‌گويند. پس از اتصال پوشش ويروس و سلول‌هاي ايمني مولکول RNA که حاوي ژن ويروس است، وارد ماده زمينه‌اي سلول ايمني ميزبان يعني فرد آلوده مي‌شود و مولکول DNA دو رشته‌اي ساخته مي‌شود و اين مولکول وارد هسته سلول شده و به

صورت نهفته و بدون رونويسي يا توليد پروتئين ويروس باقي مي‌ماند. لنفوسيت‌هاي T که به صورت خاطره‌اي يا يادآوري هستند، ممکن است براي تمام عمر به عنوان مخزن عفونت عمل کنند و حتي درمان ضدويروسي هم بر آنها تاثيري نداشته باشد.

با اين وجود، در سلول‌هاي T فعال، بخش عمده تکثير ويروسي رخ مي‌دهد. با فعال شدن لنفوسيت‌هاي T نوع کمک کننده، از DNA حاوي ژن ويروسي در هسته سلول‌، مولکول RNA ويروس تکثير مي‌شود و اين تکثير بيش از حد ممکن است موجب تخريب سلول شود. کمي پس از شروع عفونت اچ.آي.وي، تکثير شديد ويروس در بافت‌هاي لنفاوي رخ مي‌دهد و ميزان مولکول RNA ويروس يا همان بار ويروسي در پلاسما، اغلب طي هفته دوم تا چهارم پس از عفونت، به بيش از يک ميليون نسخه در هر ميلي‌ليتر پلاسما مي‌رسد.

18. آيا گزش پشه، دست دادن، استفاده از بشقاب و ليوان فرد بيمار، ورزش کردن با فرد بيمار و سرفه و عطسه موجب انتقال ويروس مي‌شود؟

حتي اگر پشه آلوده به اچ.آي.وي باشد، از اين طريق انتقال نمي‌يابد. روش‌هاي ديگر نيز تاکنون عاملي براي انتقال ويروس نبوده‌اند.

19. خطر ابتلا به عفونت از طريق استفاده از تيغ اصلاح مشترک، به ويژه از فرد اچ.آي.وي مثبت چقدر است؟

هرگونه استفاده از وسيله غيراستريل مانند تيغ يا چاقو ممکن است موجب انتقال ويروس اچ.آي.وي شود. اشتراک تيغ اصلاح، توصيه نمي‌شود.

. مادران باردار اچ.آي.وي مثبت بايد براي جلوگيري از انتقال عفونت به نوزادشان چه نکاتي را رعايت کنند؟                                                                             با توجه به خطر 15 تا 30 درصدي انتقال ويروس طي بارداري، زايمان و شيردهي، درمان مادر با دو داروي نويراپين و زيدوودين خطر انتقال ويروس اچ.آي.وي را از مادر به جنين به صفر مي‌رساند. نويراپين يک بار هنگام زايمان به مادر و يک بار طي 72 ساعت پس از زايمان به نوزاد داده مي‌شود. تجويز زيدوودين در شش ماه دوم بارداري و تزريق آن در هنگام زايمان به مادر و تا شش هفته براي فرزند از انتقال اچ.آي.وي به نوزاد جلوگيري مي‌کند.

21. ‌چه عفونت‌ها يا بيمار‌ي‌هايي اگر در فردي وجود داشته باشد، ممکن است نشانه  ابتلا به ايدز باشد؟

تعدادي از سرطان‌ها مانند سارکوم‌کاپوزي در افراد زير 60 سال، لنفوم بورکيت، لنفوم اوليه مغزي و سرطان مهاجم دهانه رحم و بيماري‌هايي مانند کاهش وزن بيش از 10 درصد وزن بدن، ممکن است با بيماري ايدز همراه باشد. همچنين تعدادي عفونت ويروسي مانند هرپس جلدي مخاطي (تبخال موضعي و منتشر)، التهاب شبکيه، مري يا روده به علت ويروس سيتومگال نيز ممکن است از نشانه‌هاي نقص ايمني سلولي مرتبط با ايدز باشد.

22. آيا در کشور براي پيشگيري از ابتلا به ايدز برنامه يا قانون مصوبي وجود دارد؟

ماده 86 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي ايران حاکي از آن است که وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي و دستگاه‌هاي ذيربط مکلفند، تا پايان سال اول برنامه چهارم توسعه اقتصادي اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران، اقدامات لازم را جهت کاهش خطرها و زيان‌هاي فردي و اجتماعي اعتياد، پيشگيري و درمان بيماري ايدز و نيز کاهش بار بيماري‌هاي رواني، معمول دارد.

23. چه زماني مي‌گوييم فردي مبتلا به بيماري ايدز است؟

اصطلاح بيماري ايدز، مرحله پيشرفته آلودگي با ويروس اچ.آي.وي است. ممکن است فردي اچ.آي.وي مثبت باشد اما هنوز به بيماري ايدز مبتلا نشده باشد.از آلودگي به اچ.آي.وي تا ابتلا به بيماري ايدز 4 مرحله وجود دارد که سازمان جهاني بهداشت آن را تعريف کرده است:

مرحله 1: فرد اچ.آي.وي مثبت بدون علامت است و به عنوان بيماري ايدز شناخته نمي‌شود.

مرحله 2: علايم و نشانه‌هاي خفيف بيماري پوست و مخاط و عفونت‌هاي تنفسي مکرر  ديده مي‌شود.

مرحله 3: اسهال مزمن بدون علت و نامشخص به مدت بيش از يک ماه، عفونت‌هاي ميکروبي شديد و سل ريوي ديده مي‌شود.

مرحله 4: توکسوپلاسموز مغزي، کانديدياز مري، ناي، برونش (نوعي عفونت قارچي) و سارکوم کاپوزي (نوعي سرطان عروق پوست) ديده مي‌شود.

24. آيا از چهره يک فرد مي‌توان گفت که به اچ.آي.وي مبتلا شده است؟

خير. از چهره فرد مبتلا به بيماري ايدز يا اچ.آي.وي مثبت نمي‌توان فهميد که او بيمار است. ممکن است فرد اچ.آي.وي‌مثبت به طور کامل سالم و خوب به نظر برسد و در عين حال، موجب انتقال ويروس و بيماري به ديگران شود. اگر علايم و نشانه‌اي وجود داشته باشد، اختصاصي براي فرد اچ.آي.وي مثبت نيست. عفونت قارچي يا سل ريه يا انواع سرطان‌ها که در اين بيماري ممکن است به وجود آيد، در افرادي که به ويروس اچ.آي.وي‌آلوده نيستند نيز وجود دارد.

25. انتقال ويروس اچ.آي.وي از طريق سرنگ مشترک چگونه است؟

هنگامي که فردي از سرنگ و سرسوزن مخصوص آن استفاده مي‌کند، به خون فرد آغشته مي شود و باتوجه به اينکه ويروس اچ.آي.وي در خون بيمار مبتلا به ايدز وجود دارد، روي سر سوزن و داخل سرنگ باقي مي‌ماند. اگر فرد ديگري از اين سرنگ و سرسوزن استفاده کند، ويروس از طريق عروق به فرد دوم انتقال مي‌يابد. به اشتراک گذاشتن سرنگ و سرسوزن ميان معتادان تزريقي از راه‌هاي مهم و شايع انتقال ويروس است. در کشور ما در ابتدا ويروس اچ.آي.وي از طريق استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک در معتادان تزريقي به ويژه در زندان‌ها به افراد ديگر انتقال مي‌يافت و معتادان پس از آزادي يا در هنگام زنداني بودن ويروس اچ.آي.وي را به همسران خود انتقال مي‌دادند.

26. در کشور ما در طي 26 سال اخير چه کارهايي براي مبارزه با ايدز و پيشگيري از ابتلا به اين بيماري انجام گرفته است .

با توجه به آنکه شايع‌ترين راه انتقال ويروس اچ.آي.وي استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک در بين معتادان تزريقي بود، برنامه‌هاي گوناگون و موثري در جهت کاهش آسيب انجام گرفته است. اين برنامه‌ها شامل استفاده از راهنما، کتابچه و جزوه‌هاي متعدد اطلاع‌رساني و برنامه‌هاي آموزشي به صورت سمينار، همايش و کلا‌س‌هاي مختلف براي معتادان و خانواده‌هاي آنها در جهت تغيير رفتار از اعتياد تزريقي به سوي درمان نگهدارنده با داروهايي مانند متادون و تحت نظر پزشک دوره‌ديده و باتجربه و متخصصان روانپزشکي است. همين مساله موجب شده است تا انتقال ويروس اچ.آي.وي از طريق اعتياد تزريقي و استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک به طور چشمگيري کاهش يابد.

آيا مي‌دانيد به هنگام داشتن رفتار جنسي مشكوك به كجا مراجعه كنيد؟

آيا مي‌دانيد در صورت فرورفتن سرنگ آلوده به بدنتان چه بايد بكنيد؟

اگر فرد معتاد در خانواده داريد براي مشاوره و مراقبت از خود و ديگران به كجا مراجعه مي‌كنيد؟

مركز مشاوره بيماريهاي رفتاري با مشاوره رايگان در خدمت شما مراجعين محترم مي‌باشد.

اين مركزبا استفاده ازكادرمجرب پزشك متخصص بيماريهاي عفوني، پزشك عمومي‌، كارشناس روانشناسي وكارشناس بيماريها با مشاوره رايگان و محرمانه به صورت تلفني يا حضوري در خدمت تمام همشهريان عزيز مي‌باشد، بويژه با افرادي كه رفتار پر خطر(اعتياد تزريقي ‌تماس جنسي مشكوك و ....) يا ( STIعفونت انتقال يابنده ازراه جنسي ) دارند مشاوره انجام مي‌شود . در صورت نياز، آزمايشهاي تخصصي و قطعي تشخيصي ايدز، هپاتيت و... بصورت رايگان و محرمانه انجام مي‌گيرد.

خدماتي كه براي افراد مبتلا‌به AIDS/HIV در اين مركز رايگان انجام مي‌گيرد عبارتند از:

مراقبت و واكسيناسيون هپاتيتB، توام (كزاز، ديفتيري) آنفولا‌نزا و پنوموواكس

تحويل وسيله پيشگيري از انتقال بيماريهاي عفوني جنسي (كاندوم) وسرنگ و سوزن و متادون درماني جهت كاهش آسيب در جامعه

مشاوره و آموزش افراد تحت پوشش و خانواده هايشان

گروه درماني و رفتار درماني

صدور دفترچه بيمه خدمات درماني

حمايت مالي از طريق تحت پوشش قرار دادن آنها توسط كميته‌هاي امداد امام خميني (ره) مستقردر سراسر استان و مساعدت مالي و غير نقدي سازمان هلا‌ل احمر استان

 

درمان ساير بيماريهاي آنان با تحويل داروي رايگان

 

درمان تخصصي رايگان افرادي كه وارد مرحله بيماري آشكار ايدز شده‌اند.

 

مددكاري اجتماعي براي حل مشكلا‌ت رفاهي، اجتماعي و اداري آنان.

 

‌خدمات بهداشتي و درماني



تاريخ : شنبه یازدهم آذر 1391 | 10:13 | نویسنده : عباس یبلویی |

نکته مهم درباره بيماري ايدز

26 سال از تشخيص اولين بيمار مبتلا به ايدز مي‌گذرد و جامعه بين‌المللي که باهمه‌گيري اين بيماري روبه‌روست فراز ونشيب‌هاي زيادي را پشت سر گذاشته است. روز اول دسامبر مطابق با دهم آذر هر سال،روز جهاني ايدز نام‌گذاري شده است.هنوز اطلاع‌رساني درباره اين بيماري کامل نيست و بسياري از مردم جهان و از جمله کشور ما درباره اين بيماري و ويروس عامل آن اطلاع کافي ندارند.

هفته مقابله با ایدز فرصت مناسبی برای ایجاد حساسیت های لازم و ارائه آموزشهای ضروری و آگاهی بخشی به مردم است

26 سوال و جواب در خصوص بیماری HIV ایدز

1- بيماري ايدز چه نوع بيماري است؟

بيماري ايدز هما‌ن نشانگان نقص ايمني اکتسابي است. عامل اين بيماري ويروس اچ.آي.وي مي‌باشد که در بدن باسرعت زياد تکثير مي‌يابد و در عين حال، در فعاليت سلول‌هاي ايمني تداخل ايجاد مي‌کند و به همين علت، دستگاه ايمني بدن انسان ضعيف مي‌شود و بيمار در معرض ابتلا به انواع عفونت‌ها و سرطان‌ها قرار مي‌گيرد. بيماري ايدز شامل علايم و نشانه‌هاي متعدد و پراکنده در بخش‌هاي گوناگون بدن است، به طور مثال، عفونت‌هاي فرصت ‌طلب، سرطان‌هاي گوناگون و زخم‌هاي متعدد.

2. تاريخچه و تعداد مبتلايان به اين بيماري چگونه است؟

اولين بار در سال 1981 ميلادي (1360 خورشيدي) بيماري ايدز در مردان همجنس‌باز مبتلا به عفونت‌هاي غيرمعمول فرصت‌طلب شناسايي شد. اين مردان به نوعي عفونت ريه مبتلا بودند که عامل بروز آن نوعي موجود ذره‌بيني است که در شرايط معمول ايجاد عفونت نمي‌کند مگر اينکه دستگاه ايمني بدن ضعيف شده باشد. تاکنون بيش از 60 ميليون نفر در سراسر جهان به ويروس اچ.آي.وي آلوده شده‌اند که بيش از 90 درصد از آنان در کشورهاي در حال توسعه‌اند و 90 درصد از آنان از طريق مقاربت جنسي آلوده شده‌اند.

3. آيا هرکس که امروز به ويروس اچ.آي.وي آلوده شود، بلافاصله به بيماري ايدز مبتلا مي‌شود؟

به علت دوره نهفتگي طولاني ميان آلودگي به ويروس اچ.آي.وي

و بروز بيماري ايدز، همه‌گيري و ابتلا به بيماري 8 تا 10 سال پس از انتشار ويروس به جمعيت‌هاي جديد، از نظر باليني قابل تشخيص است. البته بسياري از افراد حداقل 2 و حداکثر 10 سال پس از ورود ويروس اچ.آي.وي به بدنشان به بيماري مبتلا مي‌شوند. ميانگين فاصله زماني بين آلودگي به ويروس تا ابتلا به بيماري و بروز نشانه‌هاي آن 10 تا 15 سال است.

4. مهم‌ترين راه انتقال ويروس اچ.آي.وي در ايران کدام است؟

در ابتدا استفاده از سرنگ مشترک در ميان معتادان تزريقي راه اصلي انتقال ويروس اچ.آي.وي بود. اين معضل در ميان معتادان تزريقي مقيم زندان‌ها مشاهده شد و سپس با ارتباط اين افراد با همسران‌شان، آنان را هم آلوده کردند. اما در سال‌هاي اخير رفتارهاي پرخطر جنسي موجب شيوع بيماري ايدز شده است.

5. آزمايش اچ.آي.وي در چه کساني انجام داده مي‌شود؟

افرادي که در معرض خطر عفونت و آلودگي با ويروس اچ.آي.وي قرار دارند، بايد آزمايش شوند. البته اين آزمون نبايد فقط در افراد در معرض خطر زياد مانند معتادان تزريقي انجام گيرد بلکه در تمامي افراد فعال از نظر جنسي با هر نوع عامل خطر ديگري توصيه مي‌شود. آزمايش اچ.آي.وي بايد در همه زنان باردار انجام گيرد چون در صورت مثبت بودن آزمايش و شروع درمان ضد ويروسي، به طور چشم‌گيري انتقال ويروس از مادر به کودک کاهش مي‌يابد.

6. عفونت‌هاي فرصت‌طلب ايدز، کدام‌اند؟

عفونت‌هاي تک‌ياخته‌اي روده‌اي و آنسفاليت (التهاب مغز) ناشي از توکسوپلاسما يا انگل گربه، عفونت‌هاي قارچي مانند التهاب مري به علت آلودگي با کانديدا، پنوموني يا ذات‌الريه به علت نوعي قارچ و مننژيت (التهاب پرده‌هاي مغز) به علت قارچ کريپتوکوکوس، عفونت‌هاي باکتريايي مانند عفونت سل فعال و ميکروب‌‌هاي هم‌خانواده سل، عفونت راجعه ريه و عفونت منتشر در خون به علت عامل حصبه (سالمونلا).

7. تشخيص‌آلودگي به ويروس اچ.آي.وي با چه آزمايشي است؟

تشخيص آلودگي به اچ.آي.وي با شناسايي آنتي‌بادي‌هاي سرمي عليه اين ويروس با روش الايزا مطرح مي‌شود و با آزمايش وسترن بلات تاييد مي‌شود.

افرادي که به تازگي آلوده شده‌اند، ممکن است آنتي‌بادي عليه ويروس نداشته باشند. طي اين دوره که دوره پنجره ناميده مي‌شود و اغلب سه هفته تا سه ماه طول مي‌کشد، مي‌توان در پلاسماي خون افراد آلوده، مولکول RNA ويروس اچ.آي.وي و آنتي‌ژن مرکزي آن را به نام p24 شناسايي کرد.

از طرفي امکان دارد که نتيجه آزمايش الايزا به صورت کاذب، مثبت باشد. بنابراين تمام نتايج الايزاي مثبت بايد با واکنش وسترن بلات با حداقل دو پروتئين متفاوت تاييد شوند.

8. راه‌هاي‌مهم و شايع انتقال ويروس اچ.آي.وي چيست؟

تزريق خون آلوده، استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک و آلوده، تماس جنسي محافظت نشده با فرد آلوده به ويروس و انتقال ويروس از مادر به جنين از راه‌هاي انتقال بيماري ايدز به ديگران است.

9. روش‌هاي پيشگيري از ابتلا به بيماري ايدز و آلودگي به ويروس اچ.آي.وي شامل چه مواردي است؟روش‌هاي مهم پيشگيري از آلوده شدن به ويروس اچ.آي.وي شامل موارد زير است:

• پرهيز از هرگونه تزريق غيرضروري و استفاده نکردن از سرنگ و سرسوزن مشترک

• وفاداري به خانواده و پرهيز از روابط پرخطر جنسي

• آزمايش به موقع مادران باردار در معرض خطر آلودگي به ويروس و درمان به موقع مادر براي پيشگيري از انتقال ويروس به فرزند

• معتادان تزريقي براي ترک اعتياد تزريقي و تبديل آن به درمان نگهدارنده با متادون و در نهايت ترک دايم بايد اقدام کنند.

10. راه انتقال از مادر به فرزند چگونه است؟

از راه‌هاي مهم انتقال ويروس اچ.آي.وي، انتقال از مادر به کودک است که ممکن است در رحم، هنگام تولد يا به ميزان کمتري بر اثر شيردهي رخ دهد. حدود 25 تا 30 درصد نوزادان متولد شده از مادران اچ.آي.وي مثبت که با داروي ضد ويروس درمان نشده‌اند، به ويروس عامل ايدز آلوده مي‌شوند. با درمان مادر، پيش از دوران بارداري و در ماه‌هاي آخر بارداري و حوالي زايمان و درمان شيرخوار با داروهاي ضدويروسي مي‌توان احتمال انتقال ويروس را از مادر به کودک به کمتر از 3 درصد رساند.

11. کساني که مجبورند داروي تزريقي استفاده کنند و ممکن است در معرض خطر آلودگي به ويروس اچ.آي.وي باشند، بايد چه نکاتي را رعايت کنند؟

• هميشه بايد از سرنگ و سرسوزن استريل براي تزريقات استفاده شود. سرنگ و سرسوزن استفاده شده ديگران را براي تزريق به کار نبريد.

• اگر به تزريق خون نياز است، بايد از آلوده نبودن خون به ويروس اچ.آي.وي اطمينان داشته باشيم.

• سعي کنيد داروها را به صورت خوراکي مصرف کنيد (با مشورت پزشک)

• از سرنگ‌ها استفاده دوباره نکنيد و آنها را به اشتراک نگذاريد. همچنين وسايل آماده‌سازي تزريق دارو مانند آب مقطر را هم به صورت مشترک استفاده نکنيد.

• سرنگ جديد يکبار مصرف را از مکان معتبر مانند داروخانه تهيه کنيد و از بسته‌بندي استاندارد و استريل بودن آن اطمينان حاصل کنيد.

• هنگام آماده کردن دارو براي تزريق، از آب استريل يا تميز از منبع مطمئن استفاده کنيد.

• با استفاده از پنبه و الکل، محل تزريق را پيش از تزريق، ضدعفوني کنيد.

11. اگر رفتار پرخطري داشتيم و تصور مي‌کنيم که به ويروس اچ.آي.وي آلوده شديم، چه کاري بايد انجام دهيم؟

در کشور ما کلينيک‌هاي مشاوره رفتاري وجود دارد که مي‌توان با متخصصان و کارشناسان اين مراکز مشاوره کرد و آزمايش اچ.آي.وي را انجام داد. تا مشخص شدن نتيجه آزمايش بايد از روش‌هاي پيشگيري که گفته شد، استفاده کرد.چند گروه پزشکي در اين زمينه فعاليت مي‌کنند: پزشکان متخصص عفوني، پزشکان عمومي شاغل در کلينيک‌هاي رفتاري وابسته به دانشگاه‌هاي علوم پزشکي، روان‌پزشکان و روان‌شناسان براي مشاوره‌هاي رفتاري و مهارت‌هاي مقابله‌اي و همه کارکنان شاغل در کلينيک‌هاي رفتاري مراکز بهداشتي و بيمارستان‌ها. اگر رفتار پرخطري داشتيم (رابطه جنسي محافظت نشده با فردي که وضعيت بيماري او مشخص نيست يا اچ.آي.وي مثبت است) بايد تا سه ماه صبر کنيم و سپس آزمايش خون براي تشخيص وجود ويروس اچ.آي.وي عامل بيماري ايدز انجام دهيم.

حداقل سه هفته بايد صبر کرد و سپس آزمايش اچ.آي.وي را انجام داد اما اگر منفي بود، بايد حتما سه ماه پس از انجام دادن رفتار پرخطر، دوباره آزمايش تکرار شود چون حساسيت تشخيصي کيت آزمايشگاه مشخص نيست و به هر صورت هر آزمايشگاهي 100 درصد پس از سه ماه، در صورت وجود ويروس، آن را شناسايي مي‌کند.

13. آيا ايدز فقط در هم‌جنس‌گراها و معتادان تزريقي ديده مي‌شود؟

خير. هر کسي که تماس جنسي محافظت نشده و پرخطر داشته باشد و از وسايل تزريقي مشترک استفاده کند يا خون آلوده تزريق کند و همچنين فرزندان مادران آلوده به ويروس در معرض خطر ابتلا به اين بيماري هستند و در جهان 90 درصد موارد انتقال اچ.آي.وي از راه تماس جنسي و 60 تا 70 درصد از اين روش هم به علت تماس غيرهم‌جنس است.

14. آيا ايدز درمان دارد؟

اگر منظور از درمان، شفاي کامل است، بايد گفت درمان قطعي و ريشه کن کننده ندارد اما با استفاده از داروهاي جديد ضدويروسي (ضد ويروس هم گروه اچ.آي.وي يعني رتروويروس)، بيماران عمر بيشتر و با کيفيت زيادتري دارند و احتمال انتقال ويروس اچ.آي.وي نيز کاهش مي‌يابد. ديگر علايم و نشانه‌هاي بيماري ايدز که 10 تا 20 سال پيش نشان داده مي‌شد و ذهنيت بدي بر جاي گذاشته است، به وجود نخواهد آمد. بيماراني هستند که بيست سال است به خوبي و مانند افراد معمولي زندگي و کار مي‌کنند.

15. ويروس اچ.آي.وي در کدام قسمت بدن افراد آلوده وجود دارد؟

ويروس اچ.آي.وي در خون، مايع مني، ترشحات تناسلي زنان و شير مادر وجود دارد.

16. خطر انتقال عفونت ايدز از طريق بوسيدن، خالکوبي يا تتو و گوشواره و آويزهاي پوستي مانند حلقه بيني  چقدر است؟

انتقال از طريق بوسيدن تا به حال گزارش نشده است و خطر بسيار کمي دارد اما اگر وسايل خال‌کوبي و پيرسينگ آلوده به ويروس اچ.آي.وي باشد و استريل و ضدعفوني نشود، موجب انتقال عامل بيماري مي‌شود. به همين علت بهتر است هر وسيله‌اي که براي سوراخ کردن هر نقطه از بدن يا براي جراحي استفاده مي‌شود، يک بار مصرف يا با قابليت ضدعفوني‌شدن باشد.

17. شيوه عفونت‌زايي و ايجاد بيماري ويروس ‌اچ.آي.وي چگونه است و چطور به بيماري منجر مي‌شود؟

ويروس اچ.آي.وي، پوشش و ژن‌هاي مخصوصي دارد که پس از ورود به بدن، ميل ترکيبي زيادي براي اتصال به سطح سلول‌هاي لنفوسيت T از نوع کمک‌کننده دارد که به آنها لنفوسيت‌CD4 مثبت مي‌گويند. پس از اتصال پوشش ويروس و سلول‌هاي ايمني مولکول RNA که حاوي ژن ويروس است، وارد ماده زمينه‌اي سلول ايمني ميزبان يعني فرد آلوده مي‌شود و مولکول DNA دو رشته‌اي ساخته مي‌شود و اين مولکول وارد هسته سلول شده و به

صورت نهفته و بدون رونويسي يا توليد پروتئين ويروس باقي مي‌ماند. لنفوسيت‌هاي T که به صورت خاطره‌اي يا يادآوري هستند، ممکن است براي تمام عمر به عنوان مخزن عفونت عمل کنند و حتي درمان ضدويروسي هم بر آنها تاثيري نداشته باشد.

با اين وجود، در سلول‌هاي T فعال، بخش عمده تکثير ويروسي رخ مي‌دهد. با فعال شدن لنفوسيت‌هاي T نوع کمک کننده، از DNA حاوي ژن ويروسي در هسته سلول‌، مولکول RNA ويروس تکثير مي‌شود و اين تکثير بيش از حد ممکن است موجب تخريب سلول شود. کمي پس از شروع عفونت اچ.آي.وي، تکثير شديد ويروس در بافت‌هاي لنفاوي رخ مي‌دهد و ميزان مولکول RNA ويروس يا همان بار ويروسي در پلاسما، اغلب طي هفته دوم تا چهارم پس از عفونت، به بيش از يک ميليون نسخه در هر ميلي‌ليتر پلاسما مي‌رسد.

18. آيا گزش پشه، دست دادن، استفاده از بشقاب و ليوان فرد بيمار، ورزش کردن با فرد بيمار و سرفه و عطسه موجب انتقال ويروس مي‌شود؟

حتي اگر پشه آلوده به اچ.آي.وي باشد، از اين طريق انتقال نمي‌يابد. روش‌هاي ديگر نيز تاکنون عاملي براي انتقال ويروس نبوده‌اند.

19. خطر ابتلا به عفونت از طريق استفاده از تيغ اصلاح مشترک، به ويژه از فرد اچ.آي.وي مثبت چقدر است؟

هرگونه استفاده از وسيله غيراستريل مانند تيغ يا چاقو ممکن است موجب انتقال ويروس اچ.آي.وي شود. اشتراک تيغ اصلاح، توصيه نمي‌شود.

. مادران باردار اچ.آي.وي مثبت بايد براي جلوگيري از انتقال عفونت به نوزادشان چه نکاتي را رعايت کنند؟                                                                             با توجه به خطر 15 تا 30 درصدي انتقال ويروس طي بارداري، زايمان و شيردهي، درمان مادر با دو داروي نويراپين و زيدوودين خطر انتقال ويروس اچ.آي.وي را از مادر به جنين به صفر مي‌رساند. نويراپين يک بار هنگام زايمان به مادر و يک بار طي 72 ساعت پس از زايمان به نوزاد داده مي‌شود. تجويز زيدوودين در شش ماه دوم بارداري و تزريق آن در هنگام زايمان به مادر و تا شش هفته براي فرزند از انتقال اچ.آي.وي به نوزاد جلوگيري مي‌کند.

21. ‌چه عفونت‌ها يا بيمار‌ي‌هايي اگر در فردي وجود داشته باشد، ممکن است نشانه  ابتلا به ايدز باشد؟

تعدادي از سرطان‌ها مانند سارکوم‌کاپوزي در افراد زير 60 سال، لنفوم بورکيت، لنفوم اوليه مغزي و سرطان مهاجم دهانه رحم و بيماري‌هايي مانند کاهش وزن بيش از 10 درصد وزن بدن، ممکن است با بيماري ايدز همراه باشد. همچنين تعدادي عفونت ويروسي مانند هرپس جلدي مخاطي (تبخال موضعي و منتشر)، التهاب شبکيه، مري يا روده به علت ويروس سيتومگال نيز ممکن است از نشانه‌هاي نقص ايمني سلولي مرتبط با ايدز باشد.

22. آيا در کشور براي پيشگيري از ابتلا به ايدز برنامه يا قانون مصوبي وجود دارد؟

ماده 86 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي ايران حاکي از آن است که وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي و دستگاه‌هاي ذيربط مکلفند، تا پايان سال اول برنامه چهارم توسعه اقتصادي اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران، اقدامات لازم را جهت کاهش خطرها و زيان‌هاي فردي و اجتماعي اعتياد، پيشگيري و درمان بيماري ايدز و نيز کاهش بار بيماري‌هاي رواني، معمول دارد.

23. چه زماني مي‌گوييم فردي مبتلا به بيماري ايدز است؟

اصطلاح بيماري ايدز، مرحله پيشرفته آلودگي با ويروس اچ.آي.وي است. ممکن است فردي اچ.آي.وي مثبت باشد اما هنوز به بيماري ايدز مبتلا نشده باشد.از آلودگي به اچ.آي.وي تا ابتلا به بيماري ايدز 4 مرحله وجود دارد که سازمان جهاني بهداشت آن را تعريف کرده است:

مرحله 1: فرد اچ.آي.وي مثبت بدون علامت است و به عنوان بيماري ايدز شناخته نمي‌شود.

مرحله 2: علايم و نشانه‌هاي خفيف بيماري پوست و مخاط و عفونت‌هاي تنفسي مکرر  ديده مي‌شود.

مرحله 3: اسهال مزمن بدون علت و نامشخص به مدت بيش از يک ماه، عفونت‌هاي ميکروبي شديد و سل ريوي ديده مي‌شود.

مرحله 4: توکسوپلاسموز مغزي، کانديدياز مري، ناي، برونش (نوعي عفونت قارچي) و سارکوم کاپوزي (نوعي سرطان عروق پوست) ديده مي‌شود.

24. آيا از چهره يک فرد مي‌توان گفت که به اچ.آي.وي مبتلا شده است؟

خير. از چهره فرد مبتلا به بيماري ايدز يا اچ.آي.وي مثبت نمي‌توان فهميد که او بيمار است. ممکن است فرد اچ.آي.وي‌مثبت به طور کامل سالم و خوب به نظر برسد و در عين حال، موجب انتقال ويروس و بيماري به ديگران شود. اگر علايم و نشانه‌اي وجود داشته باشد، اختصاصي براي فرد اچ.آي.وي مثبت نيست. عفونت قارچي يا سل ريه يا انواع سرطان‌ها که در اين بيماري ممکن است به وجود آيد، در افرادي که به ويروس اچ.آي.وي‌آلوده نيستند نيز وجود دارد.

25. انتقال ويروس اچ.آي.وي از طريق سرنگ مشترک چگونه است؟

هنگامي که فردي از سرنگ و سرسوزن مخصوص آن استفاده مي‌کند، به خون فرد آغشته مي شود و باتوجه به اينکه ويروس اچ.آي.وي در خون بيمار مبتلا به ايدز وجود دارد، روي سر سوزن و داخل سرنگ باقي مي‌ماند. اگر فرد ديگري از اين سرنگ و سرسوزن استفاده کند، ويروس از طريق عروق به فرد دوم انتقال مي‌يابد. به اشتراک گذاشتن سرنگ و سرسوزن ميان معتادان تزريقي از راه‌هاي مهم و شايع انتقال ويروس است. در کشور ما در ابتدا ويروس اچ.آي.وي از طريق استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک در معتادان تزريقي به ويژه در زندان‌ها به افراد ديگر انتقال مي‌يافت و معتادان پس از آزادي يا در هنگام زنداني بودن ويروس اچ.آي.وي را به همسران خود انتقال مي‌دادند.

26. در کشور ما در طي 26 سال اخير چه کارهايي براي مبارزه با ايدز و پيشگيري از ابتلا به اين بيماري انجام گرفته است .

با توجه به آنکه شايع‌ترين راه انتقال ويروس اچ.آي.وي استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک در بين معتادان تزريقي بود، برنامه‌هاي گوناگون و موثري در جهت کاهش آسيب انجام گرفته است. اين برنامه‌ها شامل استفاده از راهنما، کتابچه و جزوه‌هاي متعدد اطلاع‌رساني و برنامه‌هاي آموزشي به صورت سمينار، همايش و کلا‌س‌هاي مختلف براي معتادان و خانواده‌هاي آنها در جهت تغيير رفتار از اعتياد تزريقي به سوي درمان نگهدارنده با داروهايي مانند متادون و تحت نظر پزشک دوره‌ديده و باتجربه و متخصصان روانپزشکي است. همين مساله موجب شده است تا انتقال ويروس اچ.آي.وي از طريق اعتياد تزريقي و استفاده از سرنگ و سرسوزن مشترک به طور چشمگيري کاهش يابد.

آيا مي‌دانيد به هنگام داشتن رفتار جنسي مشكوك به كجا مراجعه كنيد؟

آيا مي‌دانيد در صورت فرورفتن سرنگ آلوده به بدنتان چه بايد بكنيد؟

اگر فرد معتاد در خانواده داريد براي مشاوره و مراقبت از خود و ديگران به كجا مراجعه مي‌كنيد؟

مركز مشاوره بيماريهاي رفتاري با مشاوره رايگان در خدمت شما مراجعين محترم مي‌باشد.

اين مركزبا استفاده ازكادرمجرب پزشك متخصص بيماريهاي عفوني، پزشك عمومي‌، كارشناس روانشناسي وكارشناس بيماريها با مشاوره رايگان و محرمانه به صورت تلفني يا حضوري در خدمت تمام همشهريان عزيز مي‌باشد، بويژه با افرادي كه رفتار پر خطر(اعتياد تزريقي ‌تماس جنسي مشكوك و ....) يا ( STIعفونت انتقال يابنده ازراه جنسي ) دارند مشاوره انجام مي‌شود . در صورت نياز، آزمايشهاي تخصصي و قطعي تشخيصي ايدز، هپاتيت و... بصورت رايگان و محرمانه انجام مي‌گيرد.

خدماتي كه براي افراد مبتلا‌به AIDS/HIV در اين مركز رايگان انجام مي‌گيرد عبارتند از:

مراقبت و واكسيناسيون هپاتيتB، توام (كزاز، ديفتيري) آنفولا‌نزا و پنوموواكس

تحويل وسيله پيشگيري از انتقال بيماريهاي عفوني جنسي (كاندوم) وسرنگ و سوزن و متادون درماني جهت كاهش آسيب در جامعه

مشاوره و آموزش افراد تحت پوشش و خانواده هايشان

گروه درماني و رفتار درماني

صدور دفترچه بيمه خدمات درماني

حمايت مالي از طريق تحت پوشش قرار دادن آنها توسط كميته‌هاي امداد امام خميني (ره) مستقردر سراسر استان و مساعدت مالي و غير نقدي سازمان هلا‌ل احمر استان

 

درمان ساير بيماريهاي آنان با تحويل داروي رايگان

 

درمان تخصصي رايگان افرادي كه وارد مرحله بيماري آشكار ايدز شده‌اند.

 

مددكاري اجتماعي براي حل مشكلا‌ت رفاهي، اجتماعي و اداري آنان.

 

‌خدمات بهداشتي و درماني



تاريخ : شنبه یازدهم آذر 1391 | 10:13 | نویسنده : عباس یبلویی |

باید به کارهایی که به هنگام زلزله انجام خواهید داد کاملا فکر کنید. ممکن است در منزل و یا در سالن اجتماعات، در حال تماشای تئاتر، در استادیوم، با دوستانتان، در حال زانندگی و یا مشغول انجام سایر کارهای روزمره باشید. برنامه ریزی و آمادگی باعث میشود که شما بهنگام زلزله فردی خونسرد و آرام ولی موثر باشید. باید نزدیکترین مراکز  امداد و نجات مانند کلنیکها، آتشنشانی و مراکز پلیس را بشناسید.

یک کیف شامل ضروریترین وسایل را آماده کرده و در یک مکان امن و قابل دسترس قرار دهید تا بعد از زلزله مورد استفاده قرار دهید. مهمترین نیازها بعد از زلزله عبارتند از: تغذیه، بهداشت، عملیات نجات و کمک به دیگران که برای این عملیات نیاز به ادواتی داریم که جمع آوری آنها بعد از زلزله ممکن است غیر ممکن باشد. پس بهتر است آنها را قبل از وقوع زلزله آماده کنیم و در یک کیسه و در یک مکان امن قرار دهید.

با این تجهیزات شما میتوانید خود و خانواده خود را بعد از زلزله تا رسیدن نیروهای امداد و نجات تا هفتاد و دو ساعت و یا بیشتر در خانه، محل کار و یا اتومبیل خود حفظ کنید.شما باید مایحتاج خود را بر اساس تشخیص خود در منزل، محل کار و در اتومبیل شخصیتان آماده نمایید.

 

  وسایل ضروری 

 

1. جعبه کمکهای اولیه شامل باند و گاز، ابزار استریل، پماد سوختگی، آنتی بیوتیک، آسپرین، یک قیچی کوچک، قطره چشمی، و داروهای مورد نیاز که هر کدام از اعضای خانواده بطور معمول در آن استفاده می کنند.

2. یک درفتر یادداشت، شامل شماره تلفن های ضروری مراکز امداد و نجات چراغ قوه و باتریهای تازه

3. رادیوی ترازیستوری با باتری های شارژ شده.

4. یک کپسول کوچک آتش خاموش کن

5. دستکش ضخیم و کفش سبک

6. وسایل بهداشت فردی مانند حوله، صابون، مسواک، خمیر دندان، پودر شوینده، دستمال

7. انبردست و پیچ گوشتی، بیل و یک کلنگ کوچک

8. آب حداقل 4 لیتر آب برای هرکدام از افراد در یک ظرف نشک ذخیره کنید. ظرفها باید بصورت مرتب از نظر تازگی و سلامت کنترل شده و تعویض شونده.

9. مواد غذایی، شامل برای سه روز بر اساس تعداد اعضای خانواده مانند غذاهای کنسروی، کمپوت، بیسکویت، آب نبات و غیره.

 

  توصیه های ایمنی قبل از زلزله در منزل 

با یادگیری توصیه های ایمنی و بکار گیری آنها هر شخص قادر است که زندگی خود و خویشاوندان خود را در برابر خطرات زلزله حفظ نماید.

 

  برآوردهای ایمنی 

 

·  آسیب پذیری منزل خود در برابر زلزله را برآورد نمایید. آتشسوزی که از زلزله حاصل میشود، میتواند در اثر شکستگی لوله های روغن و گاز و یا جدائی در اتصالات آنها اتفاق بیفتد. بنابراینباید گرم کن و سایر تجهیزات نفت سوز و گازسوز را با پیچ و مهره و بقیه وسایل موجود در جایشان محکم ببندید و در صورت امکان از اتصالات انعطاف پذیر استفاده کنید.

·  شما باید اشیاء سنگین مانند کتابخانه ها، گلهای آوبزان و چراغها را در جای خود محکم کنید.

·  اشیاء سنگین و بزرگ را در ردیفهای پایین قفسه ها قرار دهید و وسیایل را بر اساس آیین نامه های ایمنی به دیوار متصل نمایید [ البته در ایران برای اینگونه موارد آیین نامه ای وجود ندارد و معمولا بر اساس تجربه صنعتکاران انجام میپذیرد و یا در صورت امکان باید از آیین نامه های سایر کشورها استفاده شود].

·  لوازم سنگین و بلند منزل مانند یخچال و فریزی، کمدهای دیواری بلند و قفسه های کتاب بعنوان اشیاء غیر ایمن به حساب میآیند که باید آنها را در محل خود محکم ببندید. اگر آنها ایمن نیستند باید در هنگام زلزله از آنها دور شوید.

·  لوله های آبگرمکن، و سقفهای شیروانی را چک کنید و احتمال افتادن آنها به هنگام زلزله را کاهش دهید. باید مواظب اشیای موجود در قسمتهای خارجی ساختمان مانند کولر و گیاهان آویزان در کنار پنجره ها باشید و آنها را کاملا ایمن نمایید یا به جای دیگری منتقل نمایید.

·  در امر ساخت و ساز و همچنین بازسازی ساختمانهای قدیمی برای کاهش خطرات زلزله باید بر اساس آیین نامه های ساختمانی عمل نمایید.

·  برای شناسایی مکانهای ایمن، راههای خروجی و شیرهای اصلی آب و گاز و سویچ اصلی برق، یک نقشه از منزل خود تهیه نمایید.

·  کیف حاوی وسایل ضروری را در مکان مطمئنی که دسترسی به آن آسان باشد، قرار دهید و محل قرار گیری آن را به سایر اعضای خانواده نیز اطلاع دهید.

 

  اعضای خانواده بایــــــد 

 

·  همه  اعضای خانواده باید نحوه قطع جریان برق و یا بستن شیر فلکه اصلی آب، گاز و غیره را فرابگیرند.

·  تا آنجه که ممکن است همه اعضا، کمکهای اولیه را یادبگیرند، برای اینکه بعد از یک زلزله شدید، درمانگاهها و بیمارستانها بشدت پرازدحام خواهند شد و بنابراین دسترسی به امکانات پزشکی بسیار دشوار میگردد.

·  هر هز چندی افراد خانواده با فرض یک زلزله در منزل، به تمرین عملیات ایمنی و پیشگیری در مقابل آن با همکاری اعضای خانواده بپردازند.

·  اعضای خانواده باید اتفاقات و تصادفات ناگوار احتمالی که ممکن در اثر زلزله در منزل روی دهد از بین ببرند برای مثال ممکن است مجبور شوند که محل خواب خود را از کنار پنجره ها دور کنند. خروجی ها و راه روها را چک کنند و اشیایی که ممکن است باعث مسدود شدن آنها شوند را به محل دیگری منتقل نمایند.

·  محل دربهای خروج اضطراری، زنگهای اعلام خطر و کپسول آتشنشانی را باید بدانند تا در زمان مناسب بلافاصله از آن استفاده کنند.

·  از مهارت همسایگان خود اطلاع داشته باشند چرا که این امر میتواند تعداد روزهای زنده ماندن تا رسیدن نیروهای امداد را افزایش دهد.

·  هر از چند گاهی باید بحث زلزله و سایر خطرات طبیعی در خانواده مطرح شود و توصیه های لازم یادآوری گردد.

 

  توصیه های ایمنی قبل از وقوع زلزله در ساختمانهای اداری : 

 

در صورتی که ساختمان اداری شما بدون مقاومت لازم در مقابل زلزله های شدید میباشد با همکاری مشاوران و افراد خبره برای مقاوم سازی این ساختمانها اقدام نمایید.

·  قطعات دکوراسیون در سقف اتاقها را مورد بررسی قرار دهید و در صورت نیاز آنها را تعمیر کنید.

·  لامپهای مهتابی (فلورسنت) در سقف اتاقها باید در محل خود کاملا محکم بسته شده و توسط دو سیم در دو انتها مهار شوند.

·  چراغها باید بصورت کاملا مطمئن به سقف متصل شوند.

·  برای جلوگیری از افتادن کانالهای تهویه هوا، این قطعات باید در محل خود به طرز صحیحی مهار شوند.

·  بلندگوها که در قسمتهای مختلف راهروها نصب شده اند، باید محکم بسته شوند تا تکانهای آنها به هنگام زلزله کاهش یابد. چرا که وجود آنها در ساختمان ضروری است. ( برای ارسال پیامهای ضروری)

·  محل قرار دادن سیستم های مخابراتی و ارتباطی باید بدقت بررسی شود و از ایمنی آنها اطمینان حاصل گردد.

·   برقرری سیستم ارتباطی داخل ساختمان از طریق تلفنهای بیسیم و قابل حمل در هر قسمت عمل جمع آوری اطلاعات از افراد و وضعیت محل را به راحتی امکان پذیر میسازد.

·  کپسولهای آتشنشانی به همراه راهنمای استفاده از آنها در فواصل معینی قرار دهید و کارمندان را از محل آنها آگاه سازید.

·  مکانهای آسیب پذیر داخل ساختمان از قبیل آزمایشگاهها و کارگاهها را شناسایی کرده و آنها را ایمن نموده و اشیاء را در محل خود ثابت نمایید.

·  در تمام طبقات و اتاقها لیست اسامی کارمندان را تهیه نمایید.

·  نقشه ای از تمام مکانهای مهم، اتاقها، راهروها، راه پله ها و موقعیت انبارها تهیه نمایید.

·  لیستی از تمام دارایی ها و وسایل قسمتهای مختلف برای برآورد خرابی های احتمالی پس از زلزله تهیه نمایید.

·  لیستی از شماره تلفنهای ضروری شامل آتش نشانی، بیمارستانها و درمانگاهها تهیه نمایید.

·  با همکاری کارمندان در بخشهای مختلف تجهیزات اداری حجمیم مانند کامپیوترها و دستگاههای کپی را با بستهای فلزی و یا کمربندهایی ببندید، چرا که احتمال جابجایی آنها بهنگام زلزله وجود دارد و ممکن است باعث انسداد دربها و راههای خروجی شوند.

·  با همکاری کارمندان قفسه ها، فایلها و کتابخانه ها را بصورت مناسبی به دیوار متصل نمایید.

·  اشیاء سنگین را در قفسه های بایگانی قرار ندهید چرا که احتمال سقوط آنه وجود دارد.

·  از کارمندان بخواهید که میزهای کار خود را در کنار پنجره ها و یا زیر لامپها و اشیاء آویزان قرار ندهند.

·  پارتیشن ها را در مکان خود با بست فلزی ببندید.

·  مطمئن شوید که کارمندان درب فایلها را وقتی که استفاده نمیکنند، قفط کنند.

·  با هم همکاری نمایید، اشیایی مانند گرم کن که احتمال اشتعال آنها وجود دارد را کنترل نمایید.

·  بایگانی و انبار نقاطی هستند که بدلیل وجود اشیاء قابل اشتعال در آنها مستعد آتشسوزی بعد از زلزله شدید هستند.

·  سعی نمایید مواد قابل اشتعال مانند روغن و گاز را از وسایلی مانند کاغذ، کیسه پلاستیکی و کارتن ها دور نگه دارید و اقدامات احتیاطی در مقابل آتشسوزی را در این مکانها انجام دهید و نیز تجهیزان اتفاء حریق در آنها نصب نمایید.

·  از آنجا که آزمایشگاه محل نگهداری مواد خطرناک و قابل اشتعال است، لازم است که توصیه های ایمنی را مانند بایگانیها و انبارها در آزمایشگاه هم در نظر بگیرید. همچنین حتما مواد آزمایشگاهی خطرناک و قابل اشتعال را در ظروف پلاستیکی و نشکن قرار دهید.

شکل 1: نمونه واژگونی فایلها و باز شدن کشو کمد بایگانی در زلزله بم

محل عکس : فرمانداری شهرستان ( همان اتاقی که لرزه نگار در آن قرار داشت)

 

  همه کارمندان باید  : 

 

·  همه کارمندان باید طراحی راههای فرار دپارتمان خود را مطالعه کنند

·  وقتی که وارد اتاقی میشوند باید تمام راههای فرار، محل کپسول آتش خاموش کن و همچنین جعبه کمکهای اولیه را کاملا بدانند.

·  وقتی از یک بخش به بخش دیگری منتقل میشوند باید پله ها و پله های اضطراری را بشناسند.

·  کارمندان باید وسایل شخصی و ضروری خود را به همراه یک جفت کفش در یک جعبه جداگانه، درداخل کمد خود قرار دهند تا به آسانی به آن دسترسی داشته باشند.

·  تمام شماره تلفنهای ضروری را روی یک کارت همواره در کیف پول خود داشته باشند.

·  زیر میز همیشه باید یک مکان مشخص (180 سانتیمتر مربع) برای لحظه خطر وجود داشته باشد.

·  نکات زیر بسیار مهم هستند:

o آموزشهای ضروری کمکهای اولیه با همکاری هلال احمر

o تشویق کارمندان به شناخت دقیق کلیه مکانهای ساختمان، مخصوصا مکانهای نا امن و راههای اضطراری

o آموزش استفاده از آتش خاموش کن به کارمندان و نحوه خاموش کردن آتش با آنها

o آگاه کردن کارمندان از محل تجهیزات آب، گاز، و الکتریسیته برای قطع جریان آنها در مواقع ضروری.

 

آمادگی برای زلزله : هنگام زلزله چه کار کنیم؟

 

 

 توصیه های ایمنی، حین وقوع زلزله، برای هنگامیکه در خانه هستید:

اگر هنگام وقوع زلزله در خانه هستید، میتوانید جان خود و بستگانتان را با داشتن آگاهی در مورد پناه گرفتن و انجام عکس العمل سریع و مناسب نجات دهید. بنابراین لازم است که نکات ذیل را مد نظر داشته باشید:

  • از پنجره ها و کمدهای بلند که بدون مهار هستند و همچنین اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کنند دور شوید.

  • میبایست در زیر میز ناهار خوری یا میز تحریر و یا تخت خواب پناه بگیرید و چنانچه در اثر زلزله حرکت کردند پایه های آنها را با دستانتان محکم بگیرید.

  • میبایست در کنار کنج دیوارها پناه بگیرید و در حالی که سرخود را با بازوان خود گرفته اید حرکت کنید.

  • از پله ها یا آسانسور استفاده نکنید.

  • اگر محل ایمن وجود ندارد و شما در کریدور هستید به کنار دیوار رفته و در حالی که نشسته اید سر خود را بر روی زانوهایتان خم نموده و ضمن اینکه با کف دستهایتان پشت سر خود را گرفته اید با بازوانتان سر خود را محافظت کنید.

توصیه های ایمنی ، حین وقوع زلزله ، برای ساختمان های اداری : 

اگر هنگام وقوع زلزله در محل کار خود هستید با یادآوری و استفاده از آموزشهای ایمنی، میتوانید جان خود و همکارانتان را نجات دهید. کارمندان میبایست بدانند که در چنین مواردی:

  • میبایست اعتماد به نفس داشته و آرامش خود را حفظ کنند.

  • میبایست از پنجره ها و فایلهایی (کمدهایی) که در محل خود محکم نشده اند، دور شوند.

  • میبایست از منابع تامین الکتریسیته [ پستهای الکتریکی یا کابلهای فشار قوی ] که احتمال حرکت، تخریب یا سقوط دارند، دور شوند.

  • میبایست از منابع خطر و یا محلهای قابل اشتعال دور شوند.

  • نباید به سمت کریدورها یا خروجیهای اضطراری هجوم ببرند.

  • نباید از پله ها یا آسانسور استفاده کنند.

  • همچنین میبایست سریعا در مکانهای ایمن ساختمان از جمله چارچوب دربها و یا زیر میزهای کار، پناه بگیرند.

توصیه های ایمنی ، حین وقوع زلزله ، برای مدارس :

اگر حین وقوع زلزله در مدارس یا مراکز آموزشی هستید، در حالی که آرامش خود را حفظ نموده و توصیه های ایمنی را نظر دارید، در سریعترین زمان ممکن، بهترین و مناسبترین عکس العمل را نشان دهید.

  • قبل از هر چیز آرامش خود را حفظ کنید، ترس و وحشت از سرعت و صحت کارهای شما میکاهد، پس نکات ایمنی را با اعتماد به نفس انحام دهید. همچنین دیگران را به آرامش دعوت نموده و نکات مذکور را انجام دهید.

  • به محض اینکه وقوع زلزله را احساس نمودید، در صورتی که در یک ساختمان یک طبقه و نزدیک درب خروجی هستید، تا آنجا که ممکن است بی درنگ ساختمان را ترک کنید و به خارج از آن بروید.

  • اگر هنگام وقوع زلزله در ساختمان بلند مرتبه ای هستید سعی نکنید که با استفاده از پله ها یا آسانسور بیرون بروید.

  • در کلاسهای درس که دانش آموزان نمیتوانند یکجا و در یک لحظه با هجوم بردن به سمت دربها از آنجا خارج شوند، ممکن است به همدیگر آسیب برسانند. بنابراین میبایست ایمنترین محل را در داخل ساختمان انتخاب نموده و تا پایان تکانهای ناشی از زلزله در آن پناه بگیرید. برای انتخاب محلهای ایمن از دستورات زیر پیروی کنید:

o        از پنجره ها و دربها دور شوید.

o        از اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کند و یا پرت شود دوری کنید.

o        زیر میز، محلی مطمئن برای پناه گرفتن است. زیر میز خود در کلاس پناه بگیرید و پایه های آنرا محکم با دست بگیرید تا از حرکت آن جلوگیری کنید.

o        میان چهارچوب دربها محلی مطمئن برای پناه گرفتن است. چهارچوب درب را با دستانتان محکم بگیرید و مراقب بسته شدن دربها باشید.

o        اگر در محلی مانند کریدور هستید و به میز یا چهارچوب دربها دسترسی ندارید، از اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کنند دور شوید، نزدیک دیوار رفته و یا کنار آن بشینید و سر خود را بر روی زانوهایتان خم نموده و ضمن اینکه با دستهایتان پشت سر خود را گرفته اید با بازوانتان سر خود را محافظت کنید.

o        اگر در کتابخانه، آزمایشگاه یا کارگاه هستید و بخاطر تجمع مقابل دربها قادر به خارج شدن نیستید از قفسه ها دور شده و به دنبال پناهگاه باشید.

o        اگر هنگام وقوع زلزله در راه پله هستید به سمت بالا یا پایین نروید، بنشینید و سر و گردن خود را توسط دستهایتان بپوشانید.

o        اگر در در حیاط مدرسه هستید از ساختمان، دیوار، سازه های بلند فولادی یا چوبی و از سبد های بسکتبال دور شوید.

 

 



تاريخ : سه شنبه هفتم آذر 1391 | 9:56 | نویسنده : عباس یبلویی |

میزبان اصلی عامل عفونت گلبولهای سفید خون از نوع لنفوسیت های کمکی (CD4) می باشند . حمله ویروس ایدز به این سلولها باعث اختلال در عمل کرد سلولهای دفاعی می شود و تکثیر آن در داخل سلولهای دفاعی منجر به کاهش قابل ملاحظه آنها می شود .این صدمات به سیستم ایمنی ، بدن را در مقابل عفونت های فرصت طلب و سرطانهای فرصت طلب که اکثرا شدید و کشنده هستند بی دفاع می نماید.

عامل بیماری

عامل عفونت ایدز ، ویروس نقص ایمنی (HIV) است . ویروس ها ذرات میکروسکوپی هستند که برای تکثیر و رشد خود ننیاز به ورود به سلول موجودات زنده دارند و می توانند باعث آسیب رسانی به سلولهای میزبان و در نهایت خود میزبان شوند.

ویروس ایدز از خانواده رترو ویروس می باشد و خواص ژنتیک آن در زنجیر RNA وجود دارد . تاکنون دو نوع از این ویروس شناخته شده است .

HIV-1  که بیشتر در کشور های صنعتی دیده می شود

HIV-2  که عمدتا در آفریقا گسترده است و از لحاظ بیماری زایی ضعیف تر از نوع یک می باشد.مشابهت ژنتیک این دو گونه محدود بوده و HIV-2 مشابهت ژنتیکی بیشتری با ویروس SIV که در میمونها دیده میشود دارد

ساختمان ویروس

لایه خارجی که دارای گیرنده اختصاصی است و امکان اتصال به سلول های لنفوسیت کمک کننده (CD4) را فراهم می کند . لایه میانی شامل پروتئینهای داخل ویروس هستند که عمل حفاظت از ساختمانهای ژنتیکی رل به عهده دارند. در لایه داخلی ، ساختمان های ژنتیکی و آنزیمهای کنترل کننده فعالیت های ویروس قرار دارد .

اپیدمیولوژی

شدت بیماری و گسترش آن در جهان بعد از اولین گزارش که در سال ۱۹۸۱ میلادی (۱۳۶۰ شمسی) بوده است ، بیماری ایدز را در شماریکی از مهمترین معضلات بهداشتی ، درمانی ، اجتماعی و اقتصادی قرار داده است .

با گزارش ۲۳ میلیون فوت بعلت ایدز از ابتدای اپیدمی تا پایان ۲۰۰۱ ایدز چهارمین عامل مرگ در جهان و اولین عامل آفریقای زیر صحرا شناخته شده است اکثر این قربانیان جوان بوده و ۵ میلیون نفر از آنان را کودکان زیر ۱۵ سال تشکیل می دهند. در حال حاضر وجود ۴۰ میلیون فرد آلوده و بیمار در جهان تخمین زده میشود.

۹۵% مبتلایان جهان در کشور های در حال توسعه زندگی می کنند .

از نظر سازمان جهانی بهدا شت دنیا به ده منطقه جغرافیایی تقسیم شده است و میزان آلودگی در هر منطقه متفاوت است .

در سال ۱۹۹۸ در هر ساعت ۲۲۰۰۰ نفر آلوده شده اند که یک سوم مبتلایان در گروه سنی زیر ۲۵ سال قرار داشته اند این عده در دهه بعد یعنی قبل از ۳۵ سالگی فوت خواهند کرد امید به زندگی که در قرن ۲۰ با افزایش بهداشت و بکارگیری واکسن های مختلف حتی در آفریقا افزایش پیدا کرده و به مرز ۵۹ سالگی در ابتدای ۱۹۹۰ در جنوب افریقا رسیده بود تا سال ۲۰۰۵ و ۲۰۱۰ به مرز ۴۵ سالگی سقوط خواهد نمود .

تا به امروز ۱۴ میلیون کودک به علت فوت والدین بخصوص مادران خود به علت بیماری ایدز یتیم شده اند .

بر اساس گزارشات بهداشت جهانی منطقه خاورمیانه و شمال افریقا که ۹۸ % مردم آن مسلمان هستند یکی از پاک ترین مناطق دهگانه محسوب می شوند که مهم ترین علت آن پایبندی مسلمانان به اصول اخلاقی است . متاسفانه گسترش بیماری در معتادان تزریقی که اشتراک سرنگ و سوزن داشته اند باعث شده است که کشورهایی مثل بحرین ، ایران ، تونس مصر و پاکستان نیز در معرض خطر جدی قرار گیرند .

در تاریخ ۱/۷/۱۳۸۱ تعداد گزارش شده آلودگان و بیماران ایدز در کشور ۴۲۳۷ نفر بوده که ۱۸۹ نفر آنا زن و ۶ در صد کل موارد از راه اعتیاد مبتلا شده اند .

راه های انتقال :

احتمال آلودگی با تعداد ویروس ،   قدرت تهاجم ویروس ، راه ورودی آن و در نهایت وضعیت ایمنی شخص دریافت کننده آلودگی رابطه مستقیم دارد.

ایدز سه راه انتقال عمده دارد :

۱- جنسی

انتقال از طریق آمیزش جنسی که اولین راه و در حال حاضر شایعترین راه نیز می باشد ، شناخته شده است .

تماس جنسی با فرد آلوده  :

در جهان ۸۰-۷۰ در صد آلوده شدگان از طریق ارتباط جنسی به بیماری مبتلا شده اند . آلودگی از مرد به زن ، زن به مرد و مرد به مرد منتقل می شود زنان نسبت به مردان۵-۳ برابر بیشتر در خطر ابتلا قرار دارند.

وجود سابقه اولین ارتباط در سنین پایین ، تعدد شرکا جنسی و سابقه عفونتهای مقاربتی همگی احتمال انتقال بیماری را افزایش می دهند .

درتماس جنسی ویروس از مرد به مرد ، زن به مرد و مرد به زن منتقل می شود که مرد به مرد بیشترین خطر انتقال و زن به مرد کمترین خطرانتقال را داراست .

در هر بار تماس جنسی ۱/۰-۱ % خطرانتقال از زن به مرد ۳- ۵ % خطرانتقال از مرد به زن وجود دارد. اما به علت تعدد دفعات تماس و طولانی بودن دوره باروری وباردهی      ۷۰-۸۰% بیماران در این گروه قرارمی گیرند.

وجود شرکاء جنسی متعدد و روابط جنسی پر خطر احتمال آلودگی را افزایش میدهد. وجود عفونت های التهابی آمیزشی مثل سوزاک و کلامید یا احتمال آلودگی در اثر تماس با ویروس HIV را ۳ الی ۵ برابر افزایش میدهد . وجود عفونت های زخم دار در دستگاه تناسلی ۵ الی ۱۰ برابر خطر آلودگی را افزایش میدهد .بالاترین گزارش در افزایش ابتلاء و یا انتقال ویروس HIV دربیماران با تاریخچه عفونت دستگاه تناسلی ۲۰ برابر است .

همچنین انتقال از راه آمیزش برای جوانان پر مخاطره تر می باشد . هر چه سن شروع آمیزش پائین تر باشد احتمال آلودگی در این گروه بیشتر است. مطالعات نشان داده که دختران و پسران جوان اولین تجربه های جنسی خود را با افراد بزرگتر ،  با تجربه تر و پر خطرتر کسب می کنند. تصادفی بودن آمیزش ، عدم آگاهی به راههای پیشگیری و آمیزش با آسیب و جراحت بیشتر عوامل اصلی افزایش ابتلاء می باشد

۲-مادر به کودک

از طریق مادر آلوده به جنین و نوزاد :

مادر آلوده در دوران بار داری ، هنگام زایمان و حین شیر دهی در ماههای اول بعد از زایمان ، بیماری را به نوزاد خود منتقل میکند . ۱۰ درصد از افراد آلوده جهان را کودکان آلوده تشکیل میدهند . اکثر این کودکان ساکن آفریقا هستند.

در کشور های آفریقایی به دلیل وجود کمبود های غذایی به خصوص کمبود ویتامین A ، بالا بودن تعداد حاملگی ، وجود عفونتهای مختلف مقاربتی و عدم امکان دارو درمانی احتمال انتقال آلودگی از مادر به نوزاد ۵۰-۳۰ در صد می باشد .

آخرین راه انتقال ، انتقال از طریق مادر به فرزند است که می تواند درطی دوران بارداری در اثر عبور ویروس از جفت آسیب دیده، در حین زایمان به علت تماس مخاط بدن نوزاد با خون مادر در کانال زایمانی و یا در هنگام شیردهی صورت بگیرد. شایعترین مرحله آلودگی هنگام تولد است که نوزاد با ترشحات و خون آلوده در تماس نزدیک قرار میگیرد.

در کشورهای آفریقایی که مادران فقر غذایی بخصوص کمبود ویتامین  A دارند، فاصله حاملگی ها بعلت عدم تنظیم خانواده کوتاه بوده و آمار بیماریهای مقاربتی نیز در آنها بالاست احتمال آلوده شدن کودک از مادر آلوده ۳۰-۵۰ % است و بر عکس در کشورهای پیشرفته عدم فقر غذایی ، رعایت تنظیم خانواده ، درمان بیماریهای مقاربتی در هنگام حاملگی و دارو درمانی با سه داروی ضد ویروس  HIV، احتمال تولد کودک آلوده را به ۳-۵ % کاهش داده است .)

۳– خون و فراورده های خونی

الف ) تزریق خون و فرآورده های خونی

ب: ورود اجسام تیز و برنده آغشته به خون آلوده در پوست

ج : اشترک سرنگ در معتادان تزریقی

خون و فرآورده های خونی

(پرخطرترین راه انتقال ، دریافت خون آلوده است که بیش از ۹۰ در صد احتمال آلودگی از این طریق وجود دارد اما در حال حاضر در دنیا فقط ۳ درصد آلوده شدگان از این طریق آلوده شده اند به خصوص در سالهای اخیر با انجام آزمایشهای تشخیصی ، کلیه خونهای مشکوک معدوم می شوند و اصولا با پیشرفت علم پزشکی نیاز به دریافت خون کاهش یافته است .

اما راه آلودگی از طریق اشتراک سرنگ در معتادان تزریقی با وجود ورود میزان کمی خون آلوده به مراتب شایع تر از دریافت خون آلوده است .

درمیان معتادان تزریقی به علت مصرف مواد مخدرسیستم ایمنی دچارتضعیف شده و همچنین به علت ورود مستقیم مقداری ازخون استفاده کننده قبلی سرنگ به درون سیستم عروقی فرد معتاد خطرابتلاء دراین افراد به شدت افزایش پیدا می کند ( ۶۰% ) واین افراد می توانند به عنوان کانون گسترش عفونت عمل کنند. افراد معتاد تزریقی استفاده کننده از سرنگ مشترک در زندان ۵/۵ برابر بیشتر در معرض ابتلاء به عفونت هستند .

ده در صد آلوده شدگان جهان از این راه آلوده شده اند و آمار در برخی از کشور ها به حداکثر ۸۲ در صد می رسد هر وسیله بهداشتی – درمانی تیز و برنده که احتمال آغشته شدن به خون آلوده را داشته باشد ، در صورت ضد عفونی نشدن و ایجاد کردن زخم ، می تواند فرد سالم را آلوده نماید . لذا ابزار پزشکی و دندان پزشکی ، لوازم خال کوبی ، سوزاندن مو، سوراخ کردن گوش ، حجامت ، تیغ سلمانی و مسواک ممکن است باعث انتقال آلودگی شود .کمتر از یک دهم در صد افراد آلوده در دنیا از این راه مبتلا شده اند . ویروس بسیار ضعیف است و قادر به ادامه حیات در خارج از بدن به مدت طولانی نمی باشد .

بیماری از طریق دست دادن ، بوسیدن در یک اتاق خوابیدن ، و از یک ظرف غذا خوردن و همچنین استفاده از حمام مشترک ، استخر مشترک ، توالت مشترک ، و نیش حشرات منتقل نمی شود)

علائم بالینی:

پس از ورود ویروس به داخل بدن و شروع آلودگی فرد آلوده تا پایان عمر علائم مختلفی را تجربه می کنند این علائم بستگی به بیماری زایی ویروس ، تعداد ویروس ، را انتقال و وضعیت ایمنی میزبان در مراحل مختلف دارند . عفونت های مختلف به خصوص عفونت های ویروسی در شخص آلوده باعث افزایش تکثیر ویروس HIV در سلولهای دفاعی و تسریع در پیشرفت بیماری می شوند همچنین بر خلاف اکثر عفونت ها ، ایدز دارای ۲ مرحله بیماری است یکی در ماههای اول ورود ویروس و دیگری در انتها و بعد از دوره بی علامت است.

مراحل آلودگی و بیماری ایدز عبارتند از :

۱ – مرحله حاد

۲ – مرحله بی علامت

۳- مرحله بزرگی غده لنفاوی منتشره پایدار

۴- مرحله سندرم ایدز

الف : علائم عمومی

ب : علائم عصبی

ج: عفونتهای ثانویه

د: سرطانهای ثانویه

هـ : سایر موارد

۱- مرحله حاد:

دراین مرحله یکسری علائم شایع از جمله تب ، بزرگ شدن غدد لنفاوی ،ضایعات پوستی وگلودردوجود دارد که حالتی شبیه منونوکلئوسیس ایجاد می کنند وهمچنین یکسری علائم که شیوع کمتردارند مثل سردرد ، اسهال ، تهوع ، ستفراغ ، کاهش گلبول سفید و پلاکت .

مرحله حاد :

اکثر افراد آلوده ۲ الی ۴ هفته ( بر اساس بعضی گزارشات حد اقل ۶ روز و حد اکثر ۶ هفته ) پس از ورود ویروس ، طیف وسیعی از علائم بالینی را نشان می دهند ، این علایم به مدت یک الی چندین هفته ( ۴ الی ۵۶ روز ) باقی می مانند. با تولید پادتن بر علیه ویروس علایم بیماری بهبود پیدا می کنند .

این علائم عبارتند از : تب ، گلو درد خفیف ، بزرگی غدد لنفاوی ، سر درد ، ضعف و کوفتگی ، درد مفاصل و ماهیچه ای ، بی اشتهایی و کاهش وزن ، تهوع ، استفراغ و اسهال که ممکن است ازشدت متفاوتی بر خوردار باشند . همچنین ممکن است علائم مغزی مثل مننژیت ، انسفالیت ویروسی و نیز درگیری پوست و مخاط نیز ایجاد شوند.

در این مرحله در صورت بروز کاهش شدید قدرت سیستم ایمنی امکان وجود عفونتهای فرصت طلب پیش می آید اما با افزایش مجدد سلولهای دفاعی این عوارض بهبود  می یابد . تاکنون هیچ مورد مرگ و میر در این مرحله گزارش نشده است .)

مرحله بی علامت :

دراین مرحله فرد مانند افراد عادی جامعه است وممکن است دچارخستگی ، عرق شبانه ، اسهال متناوب وتب خفیف باشد که این علائم می تواند درکم خونی ها ، اختلالات دستگاه غدددرون ریز وبیماریهای روانی هم مشاهده شود

مرحله بی علامت

با بهبودی مرحله حاد که بر اساس شدت علائم از یک تا چندین هفته طول می کشد بیماری به یک مرحله نهفته و بی علامت وارد می شود که مدت آن در کشور های پیشرفته به علت وجود امکانات خوب بهداشتی ۱۵-۱۰ سال و در کشور های در حال توسعه ۱۰-۸ سال تخمین زده می شود . این دوره برای بیماران مونث کوتاه تر و برای کودکان و افراد سالمند بسیار کوتاه است . در حقیقت در مرحله بدون علامت با وجود تکثیر فعال ویروس ( حدود ۱۰ بیلیون در روز ) سیستم دفاعی بدن توان مبارزه با آن را داشته و تعداد سلولهای لنفوسیت کمکی ) CD4) تقریبا ثابت می ماند . افراد آلوده در این مرحله ، عفونت های شایع در جامعه غیر آلوده ، مثل تبخال آفت و درماتیت سبوریک را مکرراً تجربه میکنند ولی عوارض آنها شدید تر و طولانی تر از افراد طبیعی می باشند . )

۳ – مرحله بزرگی غدد لنفاوی منتشر پایدار :

غدد لنفاوی در اندازه های نیم تا دو سانتی متر ، بدون درد در بیش از دو نقطه بدن ظاهر میشوند ناحیه کشاله ران در این محاسبه قرار نمی گیرد غدد لنفاوی اکثرا به صورت دو طرفه بزرگ می شوند . حداقل ۳ ماه به این صورت باقی می مانند و امکان دارد اندازه آنها تغییر پیدا کند.

بزرگی غدد لنفاوی پایدارومنتشر(PGL) :

که درآن گره های لنفاوی دربیش از ۲ ناحیه ازبدن که عمدتا“‌درنواحی گردنی ،‌پشت گردن ، زیربغل وناحیه فک است بطوردوطرفه بزرگ می شوند که درمعاینه درد ندارند ، متحرک وچرمی هستند. البته چون PGL درسارکوئیدوز، سیفلیس ثانویه وهوچکین لنفوم هم دیده می شود بنابراین برای تشخیص نهایی باید از یافته های هیستوپاتولوژیک استفاده کرد که درآن طرح Follicular hyperplasia مشاهده می شود.)

۴- مرحله پایدار :

در این مرحله ویروس ایدز به تمام سیستم ها و ارگانهای بدن حمله کرده و به تنهایی و یا به کمک عوامل مختلف مانند ( میکروب ها – قارچ ها- انگل ها- ویروس ها ) عفونتهای مختلف را ایجاد می کند . یکی از شایع ترین علایم بیماری وجود تب طولانی بیشتر از یک ماه ، اسهال به مدت بیشتر از سه ماه و کاهش وزن شدید ( بیشتر از ۱۰ در صد در مدت کمتر از ۴ ماه ) است . سل یکی از مهمترین بیماریهایی است که با گسترش اپیدمی ایدز در دنیا مجددا افزایش یافته است . بیماری سل حتی در کشورهای پیشرفته نیز بعلت شیوع ایدز از کنترل خارج شده است در مراحل نهایی بیماری که سلولهای دفاعی بدن بسیار آسیب دیده اند ، عفونت های فرصت طلب مثل سینه ، پهلو به علت قارچ پنوموسیستیس کارینی و سرطان کاپوسی و لنفوم عارض می شود.

همچنین ویروس مستقیما به سلولهای بخش خاکستری مغز که مرکز یادگیری است حمله میکند و با از بین بردن سلولهای آن سبب ایجاد اختلال در حافظه بیمار می شود.

ایدز   AIDS:

شروع این مرحله زمانی است که شمارلنفوسیت های CD4+ کمتراز ۲۰۰ شود ویا علائم بالینی اختصاصی ظاهرگردد.این مرحله  دارای ۴ خصوصیت بالینی مهم می باشد:

الف) عفونت فرصت طلب : دراین مرحله هرنوع میکروارگانیسمی می تواند دربدن ایجاد عفونت  کندولی احتمال درگیری فرد با این عفونتها تحت تاثیر۴ فاکتور زیر است :

اولین فاکتورخود میکروارگانیسم است Exposure to the organism

دومین فاکتورتوان بیماریزایی میکروارگانیسم Relative virulance

سومین فاکتورپروفیلاکسی که با داروهای مختلف انجام می شود Chemoprophylaxis

آخرین و مهمترین فاکتورکفایت سیستم ایمنی است Immuno competence

لازم به ذکر است این تقسیم بندی دیگر مورد استفاده نمی باشد.

براساس یافته هایی که تا اینجا گفته شد علاوه برتقسیم بندی اولیه که براساس علائم بالینی بودتقسیم بندی دیگری بنام والتررید (walter Reed) بیان شد که ازصفرتا ۶ درجه بندی شده است و۴ پارامتردرآن دخیل می باشد.

ب) عوارض مغزی :

تظاهرات عصبی درمرحله ایدزمی تواند بصورت موضعی وسیستمیک ویا حتی تظاهرات روحی روانی باشد وعلت آن درگیری مستقیم مغزباویروس HIV ، عفونتها و سرطانهای فرصت طلب وهمچنین داروهایی که فرد مبتلا مصرف می کند می باشد.

ج ) عوارض کلی :

یکسری علائم غیراختصاصی ازجمله تب ،‌اسهال و‌کاهش وزن می باشد که علت خاصی برای آنها نمی توان ذکرکرد که این علائم درآفریقا بیشترگزارش می شود چون امکانات تشخیصی درآنجا ضعیف تراست ودرنتیجه دردسته علائم بی علت قرارمی دهند.

مطالعات وتحقیقات درزمینه ایدزهمچنان ادامه داردوآخرین تقسیم بندی موجود که بعداز تقسیم بندی اولیه CDC و walter Reed بیان شد به قرارزیراست که درآن از دوفاکتورعلائم بالینی وشمارش لنفوسیت CD4+ استفاده شده است.

C

B

A

C1

B1

A1

³۵۰۰

C2

B2

A2

200-499

C3

B3

A3

<200

1-    دسته A : شامل عفونت حاد ، بزرگی غدد لنفاوی (P.G.L) و بی علامت

۲-   دسته B :علائم مرحله عفونت HIV (که نه درمرحله A ونه درمرحله C دیده می شود)

۲-   دسته C :علائم اختصاصی مرحله ایدز

پیشگیری :

آمارنشان می دهد که ازسال ۹۲ به بعد تعداد بیماران مبتلا به HIV از ۱۳ میلیون نفربه بالغ بر ۵۰ میلیون نفررسیده است وبه مرز فاجعه آمیز نزدیک شده است بنابراین مردم ومسئولان به فکرراه حلی جدی برای جلوگیری از این فاجعه افتاده اند.

اهمیت پیشگیــری از اینجا مشخص می شود که ازبین بردن عامل بیماری دربدن ممـکن نمی باشد ونیز واکسن موثری هنوز برای آن ساخته نشده است. ولی قطع چرخه انتقال بیماری به وسیله پیشگیری کاملاً امکان پذیراست وشعارسازمان بهداشت جهانی درسال ۱۹۹۹ (Listen, Learn ,live) اهمیت پیشگیری را نشان می دهد.

پیشگیری به طورموفق عملی نمی شود مگربوسیله آگاهی دادن به مردم که این آموزش دردرجه اول به عهده پزشکان وجامعه پزشکی ودرجه دوم به عهده هرکس دیگری است که ازایدز آگاهی دارد ودرقبال دیگران احساس مسئولیت می کند.

برای آگاهی وآموزش باید از تمام امکانات موجود ورسانه های گروهی استفاده کرد. همچنین زمان وسن خاصی برای آموزش وجودندارد چون هرشخص می تواند از حدود ۹ سالگی تا ۶۵ سالگی اعتیادرا شروع کند ونیز اززمانی که بالغ می شود تا اواخرعمرروابط جنسی را داشته باشد همچنین انتقال خون ، آرایشگاهها واعمال دندانپزشکی درهرسن وزمانی می تواند صورت گیرد.ولی کسانی که درمعرض رفتارهای پرخطرمی باشند یا کسانی که دارای تفکرات وباورهای غلطی هستند برای آموزش دراولیت قراردارند.

راههای پیشگیری :

اجتناب از وارد کردن هرجسم نوک تیز نامطمئن به داخل پوست استفاده از سرنگ یکبارمصرف درتزریقات ونیز بودن یکنفرهمراه تا برتزریق نظارت داشته باشد کنترل خون وفراورده های خونی ، عدم استفاده از تیغ یا استفاده از تیغ یکبارمصرف درآرایشگاهها ،استریل کردن وسایل پزشکی ودندانپزشکی دربین مریض ها ونیز استفاده از وسایل ایمنی برای خود پزشک یا دندانپزشک، خویشتنداری ودوری از روابط جنسی نامطمئن با افراد مختلف ،  نداشتن شرکای جنسی متعدد ، بالابردن سن اولین تماس جنسی واینکه فرد فقط یک شریک جنسی داشته باشد ومطمئن باشد که خود تنها شریک جنسی طرف مقابل است ، استفاده از روشهای پوششی مانند کاندوم ، حامله نشدن مادرآلوده و در صورت آلودگی پیشگیری از آلودگی فرزند در درجه اول یا استفاده از داروهای ضد ویروسی مانند زیدوودین به طور جدی کمک خواهد کرد و  مساله مهم دربرنامه های مبارزه با ایدز این است که ما با خود بیماری مبارزه می کنیم نه با بیمار، بایدبا بیمار  به صورت سالم زندگی کرد وارتباط داشت واورا ازجامعه طردنکرد چون طرد این افراد علاوه براینکه ازلحاظ انسانی واخلاقی درست نمی باشد باعث ایجاد مشکلات روانی دربیمارمی شودو احتمال آلوده کردن عمدی سایرافراد جامعه را بالا می برد.

غول ایدز را باید به وسیله آگاهی از بین برد. ترس راه درستی نمی باشد. با ید دست دردست هم دهیم وازفاجعه وانفجارجهانی جلوگیری کنیم . باید نسل آینده ما دنیایی روشن وپرامید را پیش رو داشته باشد . نسل آینده قطعـا“ از ما درباره کارهـایی که می توانستیم انجام دهیم و نداده ایم سئوال خواهدکرد که ایدزیکی ازآنهاست.

باورکنیم وبدانیم که وقت کم است. ازهمین امروز شروع کنیم . شاید فردا دیرباشد.

مشکل عمده درمورد بیماران معتاد تزریقی این است که بعد از تزریق فرد به دلیل عدم تعادل روانی وجسمی ممکن است سرنگ خودرا درهرمکانی رها کند وباعث آلوده شدن افراد شود. همچنین بـه دلیل بـی بندوباری دراین افـرادونیز اینکه ممکن است ازلحاظ مالی برای تهیه مواد مخدر درمضیقه باشند و دست به خودفروشی بزنندودرهمین حال روابط جنسی نامطمئن داشته باشند ،  تمام این موارد به پیشرفت بیماری کمک می کند

برای مبارزه با ایدز یکی از موثرترین موارد مبارزه با اعتیاد است وبه همین دلیل باید قدرت نه گفتن را درجوانان خود تقویت کنیم.

درمان:

فرضیه های درمانی :برای درمان این بیماران بطورکلی دوفرضیه عمده وجوددارد.

۱) حذف کامل ویروس از بدن از طریق تحریک ژنوم ویروس ، ایجاد ترانسفورمیشن ((Transformation وساخته شدن پروتئین نامناسب وتزریق پیش داروهای غیرسمی که درسلول آلوده سمی می شوند.

۲)  جلوگیری ویا کاهش سرعت تکثیرویروس

روش های درمان :

A : جلوگیری از چسبندگی GP120 به سلول :

۱) سنتزAnti-Idiotype

2) تزریق CD4+

3) استفاده از سولفات دکستران

B : جلوگیری از نفوذ ویروس به سلول ( (Anti GP41 activity  استفاده از AL721

C : جلوگیری از انجام اعمال آنزیمها که مفصلا“ درمبحث بعدی توضیح داده خواهد شد.

D : مهارنواحی ژنی : غیرفعال کردن ژنوم tat که تکثیرویروسی را تحریک میکند ویافعال کردن ژنوم nef که بازدارنده تکثیرویروسی است.

E : جلوگیری از رهایی ویروس از سلول :

۱) افزایش PH

2) استفاده اینترفرون ها (IFN)

داروهای ضد ویروسی موجود :

۱-بازدارنده آنزیم ترانس کریپتاز معکوس Reverse transcriptase inhibitors

A)Nucleoside reverse transcriptase inhibitor

۱٫Zidovudin(ZDV)(AZT)

۲٫Didnozine(ddI)

۳٫Zalcitabine(ddc)

۴٫Stavudine(D4t)

۵٫lamivudine(3 tc)

۶٫Abacavir

B)Non-nucleoside reverse transcriptase inhibitor

۱٫Nevirapine

۲٫Delaviridine

۲-بازدارنده آنزیم پروتئاز    Protease inhibitors

۱٫Saquinavir

۲٫Ritonevir

۳٫Indinoevir

۴٫Neffinavir

۵٫Amprenavir

3-بازدارنده آنزیم انتیگراز    Integrase Inhibitors

به علت Cytotoxicity بسیارشدیدی که دارندهنوز درفهرست داروهای درمانی قرارنگرفته اند.

درمان چند دارویی         Combination therapy

درمان ترکیبی مزیت های بسیارزیادی نسبت به درمان تک دارویی دارد که این مزایاشامل دوزمصرفی پائین تر،کاهش سمیت ، تاخیرمقاوم شدن ویروس نسبت به داروها ، هدف قراردادن قسمتهای  مختلف چرخه ویروس و…  .

دردرمان چنددارویی بطورعمده دوشیوه وجوددارد:

۱-درمان دودارویی ،

۲- درمان سه دارویی

آنچه که باتوجه به نتیجه تحقیقات تاکنون پیشنهادشده است استفاده از دوتابازدارنده آنزیم ترانس کریپتازمعکوسی و یک بازدارنده آنزیم پروتاز  است  .

ترکیب بعضی از داروها  اثرات کاهنده برروی یکدیگرAntagonistدارند مانندZDV+d4I وترکیب بعضی از داروها باهم تقویت کننده (Synergist) هستند مثل ZDV+3TC

استراتژیهای درمان

اولین اقدام پزشک برای رویارویی با این بیماران روان درمانی است. باید بیماردرخود احساس امنیت کند که بیماری او رو به بهبودی است

بیمارمی بایست که ازمراحل درمان تاحدودی آگاهی داشته باشد،کلیه مسائل مربوط به پیشگیری به این بیماران آموخته  شودوتمامی ریسک فاکتورها  برای آنها بازگو  شود.

تعیین زمان شروع دارو:

۱-Early therapy

۲ -Late therapy.

پس ازشروع درمان معمولا“ بعد از دوتا چهارهفته آثاردرمان کاملا“ آشکارمی شود.

مساله بسیارمهمی که درحال حاضر به عنوان یکی از معضلات درمان نیزمطرح می باشد هزینه درمان است. قیمت داروها بسیارگران است. روی هم رفته هزینه درمان یک بیمارباتوجه به آزمایشاتی که انجام می دهد به اضافه هزینه داروها حدود ۱۱۰۰ دلاردرهرماه است.

روشهای درمانی دیگری نیز برای درمان این بیماران وجوددارد که دراین روشها عمدتا“ برروی تقویت سیستم ایمنی کارمی شود. این روشهای درمان هنوزتحت مطالعه اند ونتیجه قطعی اثربخشی آنها هنوزبه اثبات نرسیده است.

روش علمی درمان درکلینیک ها درحال حاضردرایران به این صورت است که پس از شناسایی بیماران درمان با روش late therapy و با استفاده از درمان سه دارویی شامل موارد زیرانجام میگیرد.

تشخیص :

ویروس حدودا ۶ هفته الی ۶ ماه پس از ورود به بدن سیستم ایمنی را   تحریک نموده که به دنبال آن در بدن علیه ویروس پادتن تولید می شود  این زمان ممکن است به کوتاهی ۵ روز باشد. و یا تا ۱۶ ماه نیز طول  بکشد . فاصله بین ورود ویروس تا ایجاد پاد تن دوره پنجره ای گفته می  شود . در این دوره نتیجه آزمایش تشخیص ایدز منفی است .مراکز انتقال خون در مراکز استان های کشور همگی مجهز به وسایل و امکانات انجام تست ، تشخیص آلودگی به ایدز می باشند . توصیه میشود که افراد اگر در معرض خطر قرار گرفته اند با مراجعه به پزشک یا مراکز بهداشت استانها یا شهرستانها و یا مراجعه مستقیم به مراکز انتقال خون در خواست انجام آزمایش را بنماید .

نکات مهم

پاسخ منفی نمی تواند دلیل عدم وجود آلودگی باشد و بر اساس زمان آلودگی ممکن است فرد آزمایش شده در دوره پنجره ای باشد

پاسخ مثبت نمی تواند مرحله بیماری را مشخص کند و تنها نشان دهنده آلودگی است ، علائم بیماری و یا بررسی میزان سلولهای لنفوسیت کمکی در خون و یا اندازه گیری میزان ویروس ، مرحله بیماری را مشخص می نماید .

 

تشخیص بیماری ایدز

تستهای آزمایشگاهی درمراحل تشخیص ودرمان بیماری ایدز اهمیت فراوانی دارند ونقش آزمایشگاه به عنوان مطمئن ترین مرجع برای تشخیص قطعی بیماری بسیارپراهمیت است. درسالهای پیش از تولید   انبوه روشهای آزمایشگاهی این بیماری تنها براساس علائم کلینیکی  تشخیص داده می شد تااینکه در سال ۱۹۸۵ روشELISA برای تست  روتین مورد استفاده قرارگرفت .

بطورکلی روشهای آزمایشگاهی به دودسته تقسیم می شوند دسته اول  روشهای مستقیم هستند مانند کشت که تست قطعی تشخیصی است اما به دلیل وقت گیربودن وخطراستفاده ازآن درآزمایشگاه ، عملاً مورد استفاده قرارنمی گیرد.دسته دوم روشهای سرولوژیک هستند که کاربرد بیشتری  دارند. دراین روشهاAgو یاab  را درسرم یا پلاسمای آلوده تشخیص می دهیم

درتشخیص هدف نهایی پروتئینهای ویروسی هستند که درسردسته  زیرجای می گیرند.

۱)  گلیکوپروتئینهای خارجی پوشش مثل gp160, gp41,gp120

2)  پلی مراز پروتئینها مثل e1p31,rt p76

3)  پروتئینهایی  مثل (gag) p24

علائم آزمایشگاهی ابتلا به بیماری hiv 6-8 هفته پس از تماس باویروس همزمان با تولید p24 درخون آغازمی شود که این پروتئین را میتوان با روش ELISA بطوراختصاصی شناسایی کرده سپس با Western blott تایید کرد.

اولین روش سرولوژیک شناسایی پاد تن روش ELISA است که gag,gp160,gp120 را تشخیص می دهد این تست نیاز به تائید دارد اما از حساسیت ۵/۹۹ % واختصاصیت ۸/۹۹% برخورداراست همچنین باید به مساله تداخلگرهایی مثل واکسن آنفولانزا، Ab ضد میتوکندری وبدخیمیها که تولید مثبت کاذب می کنند توجه شود. اگرتست منفی شد چند ماه بعد تکرارمی شود. تفسیرنتایج western Blott با ELISA به این صورت است که اگرتست ELISA اولیه منفی شد حضورAb ضدHIV نفی میشود اما اگرمثبت شد باید تکرارشود درصورتیکه ELISA  دوم منفی شد نیز حضورAb نفی می شود اما اگرELISA مثبت شد western blott انجام می شود که اگرمثبت شد حضور    Ab ضدHIV ثابت می شود اما اگرمنفی شد باید مساله window period درنظرگرفته شود.

روش بعدی Radio Immuno Assay است که تست تائیدی جایگزین  western blott است وبا gp120   وgp160  واکنش می دهد. هدف ازتست تشخیص مقادیرکم Ab وپیگیری افراد مبهم است اما این روش نیاز به نگهداری کشت سلولی وحمل ونقل مواد نشانگرومهارت تکنیکی دارد بنابراین استفاده ازآن محدود است.

روشهایی نیز وجوددارند که ساده وسریع هستند مثل p24 capture assay که درطبقه بندی افراد آلوده وقدرت تاثیردارو اهمیت دارند وهدف ازآن تشخیص آنتی ژن p24 است که این تست چند هفته قبل از seroconversion مثبت می شود.

روشهای جدیدی نیز برای شناسایی پروتئینهای اختصاصی ویروس ویا شناسایی مستقیم اسید نوکلئیک وجوددارد مانند روشهای PCR که اخیراً بسیارمورد توجه قرارگرفته و ویژگی  وحساسیت بالایی دارند وانتظارمی رود درآینده گسترش بیشتری پیدا کنند

 



تاريخ : سه شنبه هفتم آذر 1391 | 9:13 | نویسنده : عباس یبلویی |
.: Weblog Themes By VatanSkin :.